Woensdag 03 Juni 2020 18:18
Openbaar Ministerie biedt journalist excuses aan voor onderzoek - NRC | Pleidooi voor wijzigen wet bij doorrijden na aanrijding - De Limburger | 'Advocaten vrezen voor rechten van verdachten tijdens coronacrisis' - RTL Nieuws | Zittingszaal 14: Henk & Co - Dagblad van het Noorden - Dagblad van het Noorden | Advocatenkantoor Staal & Van Haarst Advocaten gaat verhuizen - Het Streekblad | Protesten in Iran na onthoofding meisje (14) door vader - Metronieuws.nl | Recht en IT komen samen - Computable | Even voorstellen: de Flexibele Opiniemaker | De Volkskrant - Volkskrant | Het mobieltje van de burgemeester biedt niet altijd privacy - De Limburger | Bossche rechtbank geeft vanaf maandag weer plankgas | Eindhoven - Eindhovens Dagblad | Da's snel. Peter R. De Vries neemt alweer afscheid van 'De Vries & Kasem Advocaten' - quotenet.nl | Milieuofficier pleit voor hardere en betere aanpak van milieucriminaliteit - Zembla - Zembla | Ondernemers met buitenlandse structuur in de knel met fiscus - AccountantWeek | Advocaat Van der Goot: grenzen strafrecht in tijden van corona niet altijd duidelijk - Leeuwarder Courant | 'OM vervolgt gemeente Urk alleen als het echt een zaak denkt te hebben' - Omroep Flevoland | Hopelijk ontwikkelt de euthanasiepraktijk zich verder buiten de sfeer van het strafrecht - Volkskrant | Politieke gevangene twee jaar in isolatie -Turkije - Koerdisch Nieuws | Foutje: tentamen Strafrecht op laatste moment afgelast - EM. Online | Hoofd postkantoor Rusland opgepakt voor crypto-mining op kantoor - Crypto Insiders | Strafrecht en zorg - Medisch Contact | Wéér een overval met mondkapje in Noord-Holland: "Zal alleen maar toenemen" - NH Nieuws | Studenten strafrecht: 'Moet ik dit werk wel willen?' - Parool.nl | Het Openbaar Ministerie gaat zelf straffen om achterstanden bij rechtbanken weg te werken - Trouw | Qatar neemt nepnieuws op in het strafrecht - Villamedia | Rechtspraak voorstander van afsplitsen vorderingen schadevergoedingen in strafrecht - De Rechtspraak | Wat is de impact van het coronavirus op het strafrecht? - Zembla | Verruiming strafrechtelijke vervolging belastingadviseur van de baan - TaxLive | Volkert van der Graaf definitief vrij: hoe zijn vonnis het strafrecht veranderde - AD.nl | Discriminatie op basis van 'sociale klasse' moet worden opgenomen in het Wetboek van Strafrecht - Fris! - NPO Radio 1 | Professor seksueel strafrecht: “Opvolging daders moet beter... (Antwerpen) - Gazet van Antwerpen | Overtreding van noodverordening leidt tot strafblad - Gemeente.nu | Strafrecht jongvolwassenen: leren van buitenland - Mr. Online | Rechtenstudenten stappen naar Onderwijsinspectie met klachten over mastervak Strafrecht - EM. Online | Verbond: strafrecht niet nodig om verzekeringsfraude aan te pakken - Assurantie Magazine | Corona ondermijnt Ondermijningskamer - Mr. Online | Doe niet gemakzuchtig over waarheidsvinding in strafrecht - NRC | Woede en angst in strafrecht, hoop en walging in civiel recht - Mr. Online | DNA discussieert over wijziging Wetboek van Strafrecht - Waterkant | Oprichter abortusboot: 'Mijn hoop is dat abortus uit het strafrecht verdwijnt' - Parool.nl | Schrijfster Miek Smilde uit Almelo verwerkte veertig jaar strafrecht in nieuwe roman - Tubantia | Versterking strafrechtelijke aanpak ondermijning | Nieuwsbericht - Rijksoverheid.nl | Zo schaft de universiteit zich af - NRC | Opinie: 'De rechtsstaat blijft gewoon overeind' - Dagblad van het Noorden - Dagblad van het Noorden | Marokkaanse journalist Soulaiman Raïssouni cel in - Bladna.nl | Advocaat Jan Nieboer: 'Voor iemand die nog nooit met strafrecht in aanraking is geweest, is dit zwaar' - RTV Noord | Rutte waarschuwt boeren: 'Houd je aan regels, anders geldt het strafrecht' - RTL Nieuws | Sdu Scriptieprijs Strafrecht uitgereikt aan Isabelle Wilcke - Advocatie | Moord op advocaat kroongetuige schokt strafrecht - Joop | Prinsjesdag: het strafrecht uit het lood (STRIP) - Crimesite | Kabinet-De Jong stopte Indische oorlogsmisdrijven in de strafrechtelijke doofpot - De Groene Amsterdammer | 'Neem femicide op in het wetboek van strafrecht' - Joop | Rechtspraakvoorzitter Henk Naves: 'Ik ben best wel tevreden over hoe het gaat in de rechtbanken' - Trouw | Het strafrecht geldt voor iedereen: óók vluchtelingen. - Zembla | 'De nadruk in de samenleving ligt op vergelding, daar luisteren we goed naar' - Trouw | Oplossing overbelasting strafrecht: 'deals met verdachten' - Parool.nl | Kan een hersenscan de rechter helpen? - Parool.nl | De impact van corona op de rechtspraak: 'Het gaat er definitief anders uitzien' - Parool.nl | Bij de 80ste verjaardag van Iosif Brodski: hoe Rusland berooid achterbleef - Raam op Rusland | Jeroen Soeteman (NVSA): 'Politiek heeft het strafrecht in de verdomhoek gezet' - Mr. Online | Strafrecht in India: verandert er eindelijk iets na de brutale moord op een achtjarig kind? - MO | Nieuwe wetten en regels in 2020 - Mr. Online | Fiscale boete niet altijd vrijwaring voor strafrechtelijke vervolging - Accountancy Vanmorgen | 'Deze actualiteiten raken de praktijk van de strafadvocaat' - Mr. Online | Coronacrisis vertraagt duizenden strafzaken, 'Hier kun je geestelijk aan kapot gaan' - NOS | Strafrecht is er voor iedereen - De Standaard | Kijk terug: vraag en antwoord met advocaat Tjalling van der Goot - Dagblad van het Noorden | Deze rechter wil het imago van de rechter als softie rechtzetten - Trouw | Coronavirus betekent minder bezoek en minder werk voor gevangenen - Omrop Fryslan | Commentaar: Strenger straffen moet ook eindpunt hebben - Friesch Dagblad | 'Justitie laat het bedrijfsleven lelijk in de steek bij corruptiezaken' - Het Financieele Dagblad | Strafrechttijdschrift maakt doorstart bij de Hoge Raad - Mr. Online | 'De rechter ligt wakker van zijn dwaling' - Trouw | Mediation in strafzaken genomineerd voor Europese prijs - De Rechtspraak | Strafrechtadvocaat vanuit sociale bevlogenheid: Pieter van der Kruijs stopt na 43 jaar - Advocatie | Tramschutter Gökmen T. krijgt levenslang - RTL Nieuws | WODC zet in op cyber, gevangenissen en straf - Mr. Online | Grote mate van beoordelingsvrijheid voor rechter bij vergoeding proceskosten in Mulderzaken - De Rechtspraak | Misbruikdrama: sportwereld en strafrecht moeten samenwerken - EenVandaag | De afdeling strafrecht van het gerechtshof Amsterdam is op zoek naar stagiair(s) - De Rechtspraak | De voorstelling over de rechtspraak in Nederland: Strafrecht! Levensecht! - Spraakmakers - NPO Radio 1 | Deze zittingen gaan door bij de rechtbank Rotterdam in week 18 (28 april tot en met 1 mei 2020) - De Rechtspraak | Rechtspraak: Taakstraf moet mogelijk blijven bij geweld tegen hulpverleners - De Rechtspraak | Is uitspraak Hoge Raad over euthanasie bij dementie een zegen, of juist een misser? - Volkskrant | Politie en OM falen in handhaving vechtscheidingen - NPO Radio 1 | Vanaf 11 mei weer meer straf-, jeugd- en familiezaken met partijen in de rechtszaal - Advocatie | Boa's fulltime op handhaving 'succesvol' - Binnenlandsbestuur | Kroongetuige Nabil B. wordt bijgestaan door anonieme advocaten - Parool.nl | Jonge verdachten liftdrama komen waarschijnlijk snel vrij | Fatale brand in flat Arnhem - De Gelderlander | OM seponeert aangifte van militairen tegen Denk-politici - Parool.nl | Advocaat Pieter van der Kruijs stopt: 'Als het krom is, ga ik het niet recht lullen' - BD.nl | Filippijnse president Duterte versterkt zijn greep op het land: doodstraf en strafrecht voor kinderen - Trouw | Levenseindekliniek: OM kon niet anders - Hartvannederland.nl | Ambtsmisdrijven en voorwaardelijk opzet - TaxLive | Kamer onderzoekt strafvervolging Menno Snel en ambtenaren - Trouw | Hoogleraar maakt gehakt van Wet strafbaarstelling verblijf terroristische gebieden - Villamedia | 'Strafrecht is er ook voor gewelddadige patiënten' - Parool.nl | Handhaven noodverordening corona van kracht | politie.nl - Politie | 'Rechtbanken vol: tienduizenden zaken moeten worden uitgesteld' - RTL Nieuws | Landelijke FvD-kopstukken in Leeuwarden: 'Haatschool via strafrecht uitroken' - Leeuwarder Courant | Nederlandse rechters straffen zwaarder - BNR Nieuws |

Wat zijn strafuitsluitingsgronden?

Strafuitsluitingsgronden zijn er om de wederrechtelijkheid of de verwijtbaarheid weg te nemen bij een verdachte.

Een succesvol beroep op zo een strafuitsluitingsgrond heeft als gevolg dat een verdachte wordt ontslagen van alle rechtsvervolging (OVAR). Dit houdt in dat het feit kan worden bewezen, maar dat de verdachte hiervoor niet strafbaar is. Hierbij kan strafrecht advocaat   mr. Kellermann u helpen.

Zo heb je twee soorten strafuitsluitingsgronden: rechtvaardigingsgronden en schulduitsluitingsgronden.

Rechtvaardigingsgronden

Een rechtvaardigingsgrond neemt de wederrechtelijkheid (onrechtmatigheid) weg van een gedraging. Dit betekent dat iemand geen strafbaar feit heeft begaan. Oftewel iemand heeft de wet niet overtreden.

Zo heb je vijf rechtvaardigingsgronden:

  • overmacht als noodtoestand (art. 40 Sr);
  • noodweer (art. 41 lid 1 Sr);
  • bevoegd ambtelijk bevel (art. 43 lid 1 Sr);
  • wettelijk voorschrift (art. 42 Sr);
  • het ontbreken van materiële wederrechtelijkheid.

De laatstgenoemde is een ongeschreven rechtvaardigingsgrond, deze is ontstaan uit de rechtspraak.

Overmacht als noodtoestand

Bij overmacht als noodtoestand (art. 40 Sr) dient er sprake te zijn van een buitenkomende oorzaak waartegen een gedraging voortvloeit uit die oorzaak om daaraan een eind te maken. Hierbij dient de keuze gemaakt te worden tussen een wettelijke plicht en een maatschappelijke plicht. Indien deze gedraging proportioneel en subsidiair is tegen de van buitenkomende oorzaak, is deze gedraging te rechtvaardigen.

Een voorbeeld bij deze rechtvaardigingsgrond is dat iemand de snelheidslimiet overtreedt op de weg, omdat hij zo snel mogelijk met zijn zwangere vrouw naar het ziekenhuis moet. In dit arrest (ECLI:NL:GHDHA:2016:2087) is overmacht als noodtoestand van toepassing.

Noodweer

Noodweer (art. 41 lid 1 Sr) houdt in dat iemand zichzelf of een ander verdedigt tegen een aanranding die ogenblikkelijk en wederrechtelijk is. Het betreft dan een aanranding dat op dat moment plaatsvindt en het moet gaan om de verdediging van eigen lijf of goed (of andermans). Ook hier moet de verdediging geboden en noodzakelijk zijn.

Er kan sprake zijn van noodweer als iemand met een mes op u komt aflopen terwijl u zich in een hoek bevindt. Het gaat hier om een levensbedreigende situatie, dus verdedigt u zich door diegene te slaan met een baksteen. Hierbij handelt u dus uit noodweer.

Een arrest (ECLI:NL:GHAMS:2014:4995) dat over noodweer gaat, leest u hier.

Bevoegd ambtelijk bevel

Indien iemand een strafbaar feit pleegt maar dit doet omdat het een ambtelijk bevel is, kan diegene zich beroepen op de rechtvaardigingsgrond bevoegd ambtelijk bevel (art. 43 lid 1 Sr). Een voorbeeld hierbij is dat een persoon op bevel van een agent door rood moet rijden, omdat die agent zo spoedig mogelijk ergens ter plaatse dient te zijn.

Wettelijk voorschrift

De rechtvaardigingsgrond wettelijk voorschrift (art. 42 Sr) doet lijken op de rechtvaardigingsgrond bevoegd ambtelijk bevel. Beide bepalingen hebben gemeen dat straffeloosheid wordt verzekerd aan hem die - daartoe verplicht -  rechtstreeks of middellijk handelt op gezag van de overheid. Denk hierbij aan een agent die een verdachte klemrijdt met de auto. De agent volgt een wettelijk voorschrift, het aanhouden van de verdachte, maar is niettemin strafbaar voor de schade aan de auto van de verdachte.

Ontbreken van materiële wederrechtelijkheid

De laatste rechtvaardigingsgrond is het ontbreken van materiële wederrechtelijkheid. Dit houdt in dat de dader van een strafbaar feit niet strafbaar is indien door het overtreden van het strafbare feit de doelstelling van dat feit juist beter nageleefd wordt, ook al is de daad in strijd met de wet.

Een bekend voorbeeld van deze rechtvaardigingsgrond is dat een veearts gezonde koeien in aanraking brengt met geïnfecteerde koeien. Dit is strafbaar. Maar hij deed dit zodat de gezonde koeien antistoffen tegen de infectie zouden ontwikkelen. De Hoge Raad besliste dat de veearts niet schuldig was, ook al was zijn handelen in strijd met de wet.

Schulduitsluitingsgronden

Schulduitsluitingsgronden zijn er om de verwijtbaarheid (schuld) van een verdachte weg te nemen. Dit wilt zeggen dat een verdachte met een succesvol beroep op een schulduitsluitingsgrond niet schuldig is en daarom niet strafbaar is.

De meest bekende schulduitsluitingsgronden zijn:

  • ontoerekeningsvatbaarheid (art. 39 Sr);
  • psychische overmacht (art. 40 Sr);
  • noodweerexces (art. 41 lid 2 Sr);
  • onbevoegd ambtelijk bevel (art. 43 lid 2 Sr);
  • afwezigheid van alle schuld (AVAS).

De schulduitsluitingsgrond afwezigheid van alle schuld (AVAS) is een ongeschreven schulduitsluitingsgrond welke voortvloeit uit de rechtspraak.

Ontoerekeningsvatbaarheid

Voor een succesvol beroep op ontoerekeningsvatbaarheid (art. 39 Sr) dient er sprake te zijn, van gebrekkige ontwikkeling of een ziekelijke stoornis van zijn geestvermogens. Dit is een van binnenkomende drang. Hierdoor kan het gepleegde feit diegene niet worden verweten. Denk hierbij aan iemand met een verstandelijke beperking die zomaar spullen uit een winkel meeneemt. In dit arrest (ECLI:NL:GHAMS:2016:2422) wordt een beroep op ontoerekeningsvatbaarheid  gedaan.

Psychische overmacht

Bij psychische overmacht (art. 40 Sr) dient er sprake te zijn van een buitenkomende drang waar iemand geen controle over heeft. Dit betekent dat diegene wordt gedwongen tot het maken van een bepaalde keuze. Een voorbeeld hiervan is dat iemand moet helpen bij het plegen van een strafbaar feit, omdat hem anders iets aangedaan wordt. Een vader, tevens bankdirecteur, moet de kluis van zijn bank leeghalen voor de mensen die zijn dochter hebben ontvoerd. Hierbij is de buitenkomende drang dat zijn dochter is ontvoerd, hetgeen hem zo laat handelen.

Noodweerexces

Noodweerexces (art. 41 lid 2 Sr) betekent dat de overschrijding van de grenzen van noodzakelijke verdediging niet strafbaar is, indien deze overschrijding het onmiddellijke gevolg is geweest van een hevige gemoedsbeweging.

Bij deze schulduitsluitingsgrond mag het proportionaliteitsvereiste worden overtreden. Bijvoorbeeld: een jongedame fietst door het Vondelpark en iemand belaagd haar van achteren. Hierbij slaat zij diegene met haar kettingslot tegen hem, totdat hij bewusteloos op de grond ligt. Dit is een disproportionele handeling ten opzichte van het belagen vanachter. De jongedame had ook weg kunnen rennen. Maar met een beroep op noodweerexces kan dit haar niet worden verweten. Een voorbeeld uit de rechtspraak kunt u in dit arrest (ECLI:NL:GHARL:2016:3505) lezen.

Onbevoegd ambtelijk bevel

Als iemand een beroep doet op de schulduitsluitingsgrond onbevoegd gegeven ambtelijk bevel (art. 43 lid 2 Sr) dan beroept diegene zich op het volgende: de verdachte heeft een bevel opgevolgd waarvan hij niet wist of hoefde te weten dat dit bevel onbevoegd werd gegeven. Hij is op het verkeerde been gezet. Als een Duitse agent zegt dat je 140 km/h mag rijden op de Nederlandse snelwegen, dan is dat een onbevoegd gegeven ambtelijk bevel.

Afwezigheid van alle schuld (AVAS)

Ten slotte is er de ongeschreven schulduitsluitingsgrond afwezigheid van alle schuld (AVAS). Hierbij is er sprake als iemand niet op de hoogte was van een wettelijk voorschrift en dit toch overtreedt. Denk hierbij aan iemand die een verboden terrein betreedt, terwijl er geen borden aanwezig waren die dat duidelijk maakten.

Contact met Kellermann Advocatuur

Bent u zelf verdachte in een strafzaak en heeft u een strafrecht advocaat nodig?

Kellermann Advocatuur staat u graag bij in een strafzaak. Neem contact met ons op voor meer informatie.

< Terbeschikkingstelling - TBS Beroep in cassatie >