Maandag 20 Mei 2019 13:01
Stagiair(e)s voor de afdeling strafrecht gezocht - De Rechtspraak | Filippijnse president Duterte versterkt zijn greep op het land: doodstraf en strafrecht voor kinderen - Trouw | „Canoniek recht Rooms-Katholieke Kerk botst niet met strafrecht” - Reformatorisch Dagblad | Sietske Bergsma - Strafrecht en veiligheidsdiensten hebben hun eigen monster gecreëerd - ThePostOnline | Spreekverbod haatprediker is verontrustend - Volkskrant | STANDPUNT. Hervorming van het strafrecht moet er nu komen, dat is het minste wat we kunnen doen in nagedachtenis van Julie - Gazet van Antwerpen | Psychiaters adviseren tbs voor verdachte van 'insulinemoorden' - NU.nl | Belangenorganisaties: verhoog straf bij discriminatie - CIDI | Het OM is al langere tijd waarde aan het verliezen - NRC | Cassatie neparts Huissen afgewezen - Medisch Contact | Bij tbs moet veiligheid zwaarder wegen dan privacy - Volkskrant | Drie potentiële inbrekers moeten flink in buidel tasten - Het Kontakt Harderwijk | Advocaat-medewerker ondernemingsstrafrecht | Juridische vacatures - Advocatie | Rechtspraak: 'Maak van pij-maatregel geen jeugd-tbs' - De Rechtspraak | Marokko: arrestatie voor kus tijdens Ramadan - Bladna.nl | Boekpresentatie: 'Drama als Anne Faber kan zó weer gebeuren' - AD.nl | De Belastingdienst is hard nodig als misdaadbestrijder - NRC | 'Het strafrecht is niet bedoeld als maatschappelijk werk' - NRC | Rechter: Strafrecht leent zich niet voor voetbalovertredingen als deze - RTV Drenthe | Hoe het machinale strafrecht burger en staat uit elkaar drijft - NRC | Verdachte drievoudige moord Thijs H. langer vast - RTL Nieuws | Een Republikein leest het Mueller-rapport en keert zich tegen Trump - Trouw | Misbruikdrama: sportwereld en strafrecht moeten samenwerken - EenVandaag | Zo ging RTL Nieuws undercover in de ondergrondse kinderporno-netwerken - RTL Nieuws | 'Sterfgeval bij GGzE Eindhoven hoort niet in strafrecht' - Eindhovens Dagblad | Geweld tegen moskeeën wordt meestal niet herkend als discriminatie - Trouw | Nederland Deze 28 Amsterdammers kregen een lintje - Parool.nl | Minister Grapperhaus: toename van illegale acties dierenactivisten - RTL Nieuws | Het strafrecht helemaal los schroeven, kan dat? - NRC | Na weken van stalking werd Laura (24) vermoord, vandaag begint rechtszaak - RTL Nieuws | Stijgende lijn voor Beverwijks theater - Noordhollands Dagblad | Moet de burger een Sherlock Holmes worden? - RTL Z | Primeur in strijd tegen drugsoverlast: straatdealer uit Harderwijk moet duizenden euro's dwangsom betalen - De Stentor | Rvdr: verander pij-maatregel niet in jeugd-tbs - Mr. Online | Methode voor helder formuleren uitspraken steeds vaker gebruikt door strafrechters - De Rechtspraak | 'Strafrecht is er ook voor gewelddadige patiënten' - Parool.nl | Vijf eeuwen misdaad en straf in Amsterdam - Amsterdam.nl | Abortus verdwijnt in België uit het Wetboek van Strafrecht - Volkskrant | Rechtspraak moet werkwijze digitale handtekening aanpassen na uitspraken Raad van State - De Rechtspraak | 'Afspraakprocedures kunnen vertrouwen in strafrecht herstellen' - Binnenlandsbestuur | Val nooit in handen van het Britse strafrecht - NRC | Juridische vraag: Kunnen algemene voorwaarden bepalen of een handeling een strafbaar feit is? - Security.nl | Hoe komt het OM er weer bovenop na de liefdesaffaire? 'Macht kan corrumperen' - Trouw | Vijf prominente vrouwelijke hoogleraren van de UvA geportretteerd - Parool.nl | Advocaat familie Julie Van Espen: 'De eerste keer voor mij dat de hele samenleving plots revolteert' - De Morgen | Wat de Maori ons kunnen leren over misdaad en straf - Dagblad van het Noorden | Nederland Oplossing overbelasting strafrecht: 'deals met verdachten' - Parool.nl | PVV-Kamerlid heeft geen idee waar hij het over heeft - NRC | Grapperhaus: problematiek OM geen incident | Binnenland - Telegraaf.nl | 'Het is voor kinderen heel ingrijpend om in een cel te worden opgesloten' - NOS | 'Bestuurlijke aanpak veiligheid steeds meer bestraffend' - Gemeente.nu | Van burenruzie tot doodslag: het succes van mediation in strafrecht - De Nieuws BV - NPO Radio 1 | Terroristen strenger bestraft - De Standaard | Online seminar over burgerparticipatie: kijk hier terug - RTL Z | Nabestaanden echtpaar Hellevoetsluis doen aangifte tegen brandweer - RTV Rijnmond | Feynman en/of Feiten – Je Maintiendrai - Geenstijl.nl | Een strafzitting zoals 100 jaar geleden bedoeld, fris en fier - NRC | Waarom is bij de verdachte uit Utrecht sprake van een terroristisch oogmerk? - Volkskrant | 'Ondermijning' is een loos begrip - NRC | Eerste Kamer steunt versterkte strafrechtelijke aanpak terrorisme - Eerste kamer | Amerika lijkt eindelijk klaar voor iets minder strenge straffen - Trouw | Grapperhaus wil met Kamer strafrecht veranderen om 'walgelijke' woorden imam - NOS | Weekendschool: rechter spelen en leren over strafrecht - NOS | 'Strafrecht moet digitaler en transparanter' | Wel.nl - Welingelichte Kringen | Kim Kardashian wil strafrechtadvocaat worden - Telegraaf.nl | Serie Strafrecht en emotie – De Groene Amsterdammer - De Groene Amsterdammer | Het zwartepietdebat woedt voort, of de blokkeerfriezen straf krijgen of niet - Trouw | Hoe kan de politie bewijzen dat de zeven arrestanten een aanslag wilden plegen? - Volkskrant | Strafrecht is geen scheikunde - NRC | Zo raakt u niet verpletterd onder de proceskosten - De Tijd | Verblind door een cybercharlatan - Follow the Money | Versterking strafrechtelijke aanpak terrorisme | Nieuwsbericht - Rijksoverheid.nl | Met zedendelicten kan strafrecht maar weinig - NRC | 'Boete voor religieuze huwelijken is een eerste stap, maar er is meer nodig' - NOS | Uitsluiting strafvervolging luistert nauw - Taxence | Ministers: alcoholslot keert echt niet terug - Verkeersnet.nl | 'Hervorming strafrecht: regering kiest voor wraak en repressie, zonder oog voor toekomst van gedetineerden' - Knack | Burkina Faso heeft de doodstraf uit het wetboek van strafrecht geschrapt - Amnesty International | In zedenzaken is strafrecht vaak een botte bijl - Trouw | 'Ik zat fout' – De Groene Amsterdammer - De Groene Amsterdammer | Het strafrecht is niet meer puur nationaal - accepteer dat - NRC | Amerikaanse Senaat akkoord met radicale hervorming strafrechtsysteem - NOS | Wetsvoorstel naar Tweede Kamer: bijzondere positie opsporingsambtenaar in strafrecht - Rijksoverheid.nl | Verhoeven 'vergat' het Koninkrijk, maar zijn wet kan door - NRC | Gina Doekhie van Fox-IT ingeschreven in Nederlands Register Gerechtelijk Deskundigen - Executive People | Justitie beëindigt proef met mediation in strafrecht - Volkskrant | Arnon Grunberg: we kunnen ons bevrijden van vergelding in het strafrecht - Volkskrant | Een licentiecode is in het strafrecht straffeloos te stelen - NRC | De computer voorspelt of de verdachte zal vluchten - NRC | COC: Onderzoek discriminerende homovervolging onder oude strafwet | Binnenland - AD.nl | Ontsnappen uit gevangenis niet strafbaar in Nederland - RTV Rijnmond | OM-topman Otte: Handhaving euthanasie kan mogelijk buiten strafrecht - Medisch Contact | Georganiseerde criminaliteit laat strafrecht bijna verdampen - NRC | Lage straffen in helikopterzaak door vroegtijdig ingrijpen politie: 'Het is vaak een duivels dilemma' - Volkskrant | 'Agent lekte arrestatiebevel naar tv-programma' - Crimesite | Digitalisering civiel recht en bestuursrecht gaat verder - De Rechtspraak | Brieven - NRC | Cocaïneberg blijft groeien, haal drugs uit het strafrecht - NRC | Is de Nashville-verklaring discriminerend én strafbaar? - Trouw | Winkelverbod ingesteld in Kampen - Kampenonline |

Wat zijn strafuitsluitingsgronden?

Strafuitsluitingsgronden zijn er om de wederrechtelijkheid of de verwijtbaarheid weg te nemen bij een verdachte.

Een succesvol beroep op zo een strafuitsluitingsgrond heeft als gevolg dat een verdachte wordt ontslagen van alle rechtsvervolging (OVAR). Dit houdt in dat het feit kan worden bewezen, maar dat de verdachte hiervoor niet strafbaar is. Hierbij kan strafrecht advocaat   mr. Kellermann u helpen.

Zo heb je twee soorten strafuitsluitingsgronden: rechtvaardigingsgronden en schulduitsluitingsgronden.

Rechtvaardigingsgronden

Een rechtvaardigingsgrond neemt de wederrechtelijkheid (onrechtmatigheid) weg van een gedraging. Dit betekent dat iemand geen strafbaar feit heeft begaan. Oftewel iemand heeft de wet niet overtreden.

Zo heb je vijf rechtvaardigingsgronden:

  • overmacht als noodtoestand (art. 40 Sr);
  • noodweer (art. 41 lid 1 Sr);
  • bevoegd ambtelijk bevel (art. 43 lid 1 Sr);
  • wettelijk voorschrift (art. 42 Sr);
  • het ontbreken van materiële wederrechtelijkheid.

De laatstgenoemde is een ongeschreven rechtvaardigingsgrond, deze is ontstaan uit de rechtspraak.

Overmacht als noodtoestand

Bij overmacht als noodtoestand (art. 40 Sr) dient er sprake te zijn van een buitenkomende oorzaak waartegen een gedraging voortvloeit uit die oorzaak om daaraan een eind te maken. Hierbij dient de keuze gemaakt te worden tussen een wettelijke plicht en een maatschappelijke plicht. Indien deze gedraging proportioneel en subsidiair is tegen de van buitenkomende oorzaak, is deze gedraging te rechtvaardigen.

Een voorbeeld bij deze rechtvaardigingsgrond is dat iemand de snelheidslimiet overtreedt op de weg, omdat hij zo snel mogelijk met zijn zwangere vrouw naar het ziekenhuis moet. In dit arrest (ECLI:NL:GHDHA:2016:2087) is overmacht als noodtoestand van toepassing.

Noodweer

Noodweer (art. 41 lid 1 Sr) houdt in dat iemand zichzelf of een ander verdedigt tegen een aanranding die ogenblikkelijk en wederrechtelijk is. Het betreft dan een aanranding dat op dat moment plaatsvindt en het moet gaan om de verdediging van eigen lijf of goed (of andermans). Ook hier moet de verdediging geboden en noodzakelijk zijn.

Er kan sprake zijn van noodweer als iemand met een mes op u komt aflopen terwijl u zich in een hoek bevindt. Het gaat hier om een levensbedreigende situatie, dus verdedigt u zich door diegene te slaan met een baksteen. Hierbij handelt u dus uit noodweer.

Een arrest (ECLI:NL:GHAMS:2014:4995) dat over noodweer gaat, leest u hier.

Bevoegd ambtelijk bevel

Indien iemand een strafbaar feit pleegt maar dit doet omdat het een ambtelijk bevel is, kan diegene zich beroepen op de rechtvaardigingsgrond bevoegd ambtelijk bevel (art. 43 lid 1 Sr). Een voorbeeld hierbij is dat een persoon op bevel van een agent door rood moet rijden, omdat die agent zo spoedig mogelijk ergens ter plaatse dient te zijn.

Wettelijk voorschrift

De rechtvaardigingsgrond wettelijk voorschrift (art. 42 Sr) doet lijken op de rechtvaardigingsgrond bevoegd ambtelijk bevel. Beide bepalingen hebben gemeen dat straffeloosheid wordt verzekerd aan hem die - daartoe verplicht -  rechtstreeks of middellijk handelt op gezag van de overheid. Denk hierbij aan een agent die een verdachte klemrijdt met de auto. De agent volgt een wettelijk voorschrift, het aanhouden van de verdachte, maar is niettemin strafbaar voor de schade aan de auto van de verdachte.

Ontbreken van materiële wederrechtelijkheid

De laatste rechtvaardigingsgrond is het ontbreken van materiële wederrechtelijkheid. Dit houdt in dat de dader van een strafbaar feit niet strafbaar is indien door het overtreden van het strafbare feit de doelstelling van dat feit juist beter nageleefd wordt, ook al is de daad in strijd met de wet.

Een bekend voorbeeld van deze rechtvaardigingsgrond is dat een veearts gezonde koeien in aanraking brengt met geïnfecteerde koeien. Dit is strafbaar. Maar hij deed dit zodat de gezonde koeien antistoffen tegen de infectie zouden ontwikkelen. De Hoge Raad besliste dat de veearts niet schuldig was, ook al was zijn handelen in strijd met de wet.

Schulduitsluitingsgronden

Schulduitsluitingsgronden zijn er om de verwijtbaarheid (schuld) van een verdachte weg te nemen. Dit wilt zeggen dat een verdachte met een succesvol beroep op een schulduitsluitingsgrond niet schuldig is en daarom niet strafbaar is.

De meest bekende schulduitsluitingsgronden zijn:

  • ontoerekeningsvatbaarheid (art. 39 Sr);
  • psychische overmacht (art. 40 Sr);
  • noodweerexces (art. 41 lid 2 Sr);
  • onbevoegd ambtelijk bevel (art. 43 lid 2 Sr);
  • afwezigheid van alle schuld (AVAS).

De schulduitsluitingsgrond afwezigheid van alle schuld (AVAS) is een ongeschreven schulduitsluitingsgrond welke voortvloeit uit de rechtspraak.

Ontoerekeningsvatbaarheid

Voor een succesvol beroep op ontoerekeningsvatbaarheid (art. 39 Sr) dient er sprake te zijn, van gebrekkige ontwikkeling of een ziekelijke stoornis van zijn geestvermogens. Dit is een van binnenkomende drang. Hierdoor kan het gepleegde feit diegene niet worden verweten. Denk hierbij aan iemand met een verstandelijke beperking die zomaar spullen uit een winkel meeneemt. In dit arrest (ECLI:NL:GHAMS:2016:2422) wordt een beroep op ontoerekeningsvatbaarheid  gedaan.

Psychische overmacht

Bij psychische overmacht (art. 40 Sr) dient er sprake te zijn van een buitenkomende drang waar iemand geen controle over heeft. Dit betekent dat diegene wordt gedwongen tot het maken van een bepaalde keuze. Een voorbeeld hiervan is dat iemand moet helpen bij het plegen van een strafbaar feit, omdat hem anders iets aangedaan wordt. Een vader, tevens bankdirecteur, moet de kluis van zijn bank leeghalen voor de mensen die zijn dochter hebben ontvoerd. Hierbij is de buitenkomende drang dat zijn dochter is ontvoerd, hetgeen hem zo laat handelen.

Noodweerexces

Noodweerexces (art. 41 lid 2 Sr) betekent dat de overschrijding van de grenzen van noodzakelijke verdediging niet strafbaar is, indien deze overschrijding het onmiddellijke gevolg is geweest van een hevige gemoedsbeweging.

Bij deze schulduitsluitingsgrond mag het proportionaliteitsvereiste worden overtreden. Bijvoorbeeld: een jongedame fietst door het Vondelpark en iemand belaagd haar van achteren. Hierbij slaat zij diegene met haar kettingslot tegen hem, totdat hij bewusteloos op de grond ligt. Dit is een disproportionele handeling ten opzichte van het belagen vanachter. De jongedame had ook weg kunnen rennen. Maar met een beroep op noodweerexces kan dit haar niet worden verweten. Een voorbeeld uit de rechtspraak kunt u in dit arrest (ECLI:NL:GHARL:2016:3505) lezen.

Onbevoegd ambtelijk bevel

Als iemand een beroep doet op de schulduitsluitingsgrond onbevoegd gegeven ambtelijk bevel (art. 43 lid 2 Sr) dan beroept diegene zich op het volgende: de verdachte heeft een bevel opgevolgd waarvan hij niet wist of hoefde te weten dat dit bevel onbevoegd werd gegeven. Hij is op het verkeerde been gezet. Als een Duitse agent zegt dat je 140 km/h mag rijden op de Nederlandse snelwegen, dan is dat een onbevoegd gegeven ambtelijk bevel.

Afwezigheid van alle schuld (AVAS)

Ten slotte is er de ongeschreven schulduitsluitingsgrond afwezigheid van alle schuld (AVAS). Hierbij is er sprake als iemand niet op de hoogte was van een wettelijk voorschrift en dit toch overtreedt. Denk hierbij aan iemand die een verboden terrein betreedt, terwijl er geen borden aanwezig waren die dat duidelijk maakten.

Contact met Kellermann Advocatuur

Bent u zelf verdachte in een strafzaak en heeft u een strafrecht advocaat nodig?

Kellermann Advocatuur staat u graag bij in een strafzaak. Neem contact met ons op voor meer informatie.

< Terbeschikkingstelling - TBS Beroep in cassatie >