Woensdag 26 Januari 2022 05:21
Dwangsom voor drugsdealer? Jurist Van Eck vindt het niks: 'De burgemeester wordt de sheriff' - Tubantia | Van Quickenborne niet enthousiast om aanzetten tot haat uit strafrecht te halen - Knack.be | Ierse wet bevordert uitbuiting sekswerkers en slachtoffers mensenhandel - Amnesty International | Professor discriminatierecht over de zaak-Hoeyberghs: “Het strafrecht is niet juiste manier om dit aan te pakken” - Het Laatste Nieuws | Schriftelijke vragen over hate speech - SGP | AP: afscherming persoonsgegevens in Kadaster en Handelsregister nodig tegen doxing - Dutch IT-channel | Duitse politie onderzoekt man die met 417 km/u over autobahn reed - NOS op 3 | Moordzaak als hersentraining: advocate Elise krijgt er geen genoeg van - PZC | Georgia krijgt speciale jury in onderzoek naar Trump - MSN | Fiod-onderzoeken leverden in 2021 ruim half miljard op · Accountancy Vanmorgen - Accountancy Vanmorgen | Waarom de zedenwet dringend aan verandering toe is: 'Grenzen omtrent seksueel misbruik verschuiven' - LINDA. | Even voorstellen: een raadsheer in opleiding (strafrecht) - De Rechtspraak | Honderden strafzaken onterecht afgewezen, soms zelfs als er bewijsmateriaal is - RTL Nieuws | Eindhoven heeft nog geen cent van relschoppers, gemeente overweegt daders zelf aan te pakken - Eindhovens Dagblad | Van seksuele intimidatie tot verkrachting: wat is wat (en wat is strafbaar)? - NU.nl | Dave De Kock werd niet opgevolgd nadat hij vrijkwam, nu zou dat wel gebeuren: hoe werkt het systeem nu? - Het Nieuwsblad | Nieuwe wetten per 1 januari 2022 | Nieuwsbericht - Rijksoverheid.nl | Historische operatie in het strafrecht – want hoe berecht je een cybercrimineel met spelregels uit 1926? - Volkskrant | Tweede Kamer wil dat lekken stopt: 'Maar het hoort er gewoon bij' - RTL Nieuws | Datagestuurd politiewerk — Faculteit Recht en Criminologie — Universiteit Gent - ELIS | Inspectie Justitie en Veiligheid: undercoveragenten dupe van vriendjespolitiek en onderlinge strijd - Volkskrant | Twee uithalers aangehouden op Rotterdamse haven | Nieuwsbericht - Openbaar Ministerie | Ethische ommezwaai onder regering-Scholz - Reformatorisch Dagblad | 'Afstemming tussen het fiscale en het commune strafrecht moet beter' - TaxLive | Slechte kennis van strafrecht en psychisch verward: advocate van tableau geschrapt - Advocatie | Inspectie SZW wil strafrecht aanpassen om uitbuiting beter te kunnen aanpakken - NOS | Advocaten wekelijks bedreigd en geïntimideerd, strafrechtadvocaat Jan Vlug wil dat intimidatie strafbaar wordt - Eén Vandaag | Een te veel 'gepatchte' spijkerbroek: strafrecht is níet meer cyberproof - AG Connect | Undercoveragenten ingezet als 'gevangenen' bij Mallorca-zaak - EditieNL | Kritiek op John De Mol na 'The Voice'-reportage: “Het ligt niet aan de vrouwen” - Het Belang van Limburg | Gratis online cursus: 'Recente rechtspraak Strafrecht 2021-III' - Advocatie | Opinie: Strafrecht is een onbruikbaar instrument jegens kerken - Volkskrant | De rechtspraak in Bonaire blijft gewaarborgd - - ABC online media BV | Meisjes misbruikt: jarenlange celstraffen geëist tegen twee vrouwen - Omroep Brabant | Kritiek en teleurstelling: uitstel in hoger beroep van pakketbezorger die man in Wijchen doodreed - Omroep Gelderland | Even voorstellen: een raadsheer strafrecht - De Rechtspraak | Camera's en strafrecht om supportersrellen te voorkomen - 1Limburg | Nieuws en sport uit Limburg | Doodstraf geschrapt uit Surinaams Wetboek Militair Strafrecht - Waterkant | Seksuele intimidatie is ook een probleem van de werkgever - Zorgkrant | The Puppet Master: Hunting the Ultimate Conman S01: onwerkelijke verhalen - de Lagarde | Boete van 95 euro voor ondernemer uit Enschede van wie adreslabel rondslingert: 'Woest word ik hiervan' - Tubantia | Mexico haalt abortus uit het strafrecht, deur naar legalisering geopend - Volkskrant | Dag van het Internationaal Strafrecht: verklaring van hoge vertegenwoordiger Josep Borrell namens de Europese Unie - Consilium.europa.eu | Even voorstellen: een secretaris strafrecht - De Rechtspraak | Verdachte doodschieten Nederlander in Ecuador is veelpleger: 'Zelfs familie is bang' - AD.nl | Circa 70 procent corona-achterstanden strafrecht weggewerkt - De Rechtspraak | Gereformeerd mensbeeld wegwijzer voor houding in strafrecht - Reformatorisch Dagblad | Mannen veroordeeld voor betrokkenheid bij oplichtingsopraktijken - De Rechtspraak | Meer enkelband, minder cel - Het Advocatenblad | Peter Plasman: Advocaten en studenten strafrecht haken af door aanslag Peter R. de Vries - BNR Nieuwsradio | Rechtszaak zal 'Fakkelman' die voor huis Sigrid Kaag stond waarschijnlijk niet stoppen: 'Hij erkent alleen de wetten van God' - Eén Vandaag | Opinie: Verbod op drugsgebruik leidt juist tot meer incidenten, haal drugs liever helemaal uit strafrecht - Volkskrant | 'Ecocide moet opgenomen worden in het strafrecht' - MO | 'Strafrecht werkt niet in strijd tegen drugs' (UPDATE) - Crimesite | Hoofdofficier van justitie maakt zich zorgen over radicalisering complotdenkers - NU.nl | Veroordeling in zaak 'Politiemol' blijft in stand - Hoge raad | Wie is de jonge advocaat die de vriendin van Dave De Kock verdedigt en het straks moet opnemen tegen Jef Vermassen? - Gazet van Antwerpen | Uitspraak in de zaak over afstandsmoeders op 26 januari 2022 - Prakken d'Oliveira | Kamercommissie stemt in met hervorming seksueel strafrecht | Binnenland | hln.be - Het Laatste Nieuws | Rellen aan banden gelegd: voetbalgeweld van de zwaarste categorie voortaan aangepakt via strafrecht - Hartvannederland.nl | Het einde van het Joegoslaviëtribunaal: pionier in het internationaal strafrecht - NPO Radio 1 | Waarom buren van Tata Steel uitgerekend nu naar het 'ultimum remedium strafrecht' grijpen - NH Nieuws | Is vrouw echt baas in eigen buik? 'Abortus moet helemaal uit het strafrecht' - AD.nl | Nieuwe strafwet betekent een aanslag op de saamhorigheid - BD.nl | Hof schrapt getroebleerde advocate zonder strafrechtkennis: 'Potentiële cliënten verdienen bescherming' - Advocatie | 'Strafrechters moeten schadevergoeding aan slachtoffers vaker toekennen' - NPO Radio 1 | Nog een wereld te winnen in strijd tegen femicide: 'Noem het geen huiselijk geweld, er is niks huiselijks aan' - RTV Rijnmond | Minister Van Quickenborne over seksueel strafrecht: 'Justitie moet veel empathischer worden' - Knack.be | Dit verdient een sociaalstrafrechtadvocaat | NU - Het laatste nieuws het eerst op NU.nl - NU.nl | Burgemeester toont zich hoeder van lokale democratie - RTV Zaanstreek | Rechtenstudenten stappen naar Onderwijsinspectie met klachten over mastervak Strafrecht - EM. Online | Soeteman en Van Oers in algemene raad NOvA - Het Advocatenblad | Grapperhaus: strafrecht niet altijd oplossing voor homogenezing - Leeuwarder Courant | Kamer wil ecocide opnemen in internationaal strafrecht - Knack.be | Professor seksueel strafrecht: "Groepsverkrachting zeker geen alleenstaand geval, elke week 4 aangiftes" - VRT NWS | Seksueel geweld sneller en vaker aangepakt | Nieuwsbericht - Rijksoverheid.nl | Aanpassing seksueel strafrecht zet slachtoffers in de kou - Apache | Geen profijtontneming bij witwasser - TaxLive | Internationaal strafrecht - Prakken d'Oliveira | Kamer maakt haast met verruimen abortuswet - Reformatorisch Dagblad | Tachtigduizend Nederlanders sluiten zich aan bij massaclaim over datalek GGD - Security.nl | 'Voor politie is geen apart strafrecht nodig' - Parool.nl | Seksueel wangedrag bij The Voice: 'Een melding kan heel zinvol zijn' - NOS | Celstraf geëist voor bedreiging advocaat - Het Advocatenblad | 'Rechtsbescherming onder druk bij alternatieven voor oorlog tegen drugs' - Mr. Online | Prevention of Fraud in Sport (PrOFS) Symposium — Vakgroep Criminologie, Strafrecht en Sociaal Recht — Universiteit Gent - ELIS | Ruim 40 procent corona-achterstanden strafrecht weggewerkt | Nieuws | Rechtspraak - De Rechtspraak | Straf doodslag omhoog naar 25 jaar | Nieuwsbericht - Rijksoverheid.nl | Tweede schrapping voor getroebleerde advocate: werkte door tijdens schorsing - Advocatie | Professor seksueel strafrecht Liesbet Stevens: “De silent majority roerde zich” - Het Nieuwsblad | Absolute doorbraak: rechter doet versneld strafzaken af - 1Limburg | Nieuws en sport uit Limburg | Wilders boos over taakstraf voor man die hem met dood bedreigde: 'Dit is geen straf, maar een beloning' - De Gelderlander | Experts: 'Dat Nederland de Mallorca-zaak overneemt is opvallend, maar logisch' - NU.nl | Zittingsrooster rechtbank Limburg week 37 (13 – 17 sept 2021) - De Rechtspraak | Reactie OM na dreigtweets aan viroloog Koopmans | Nieuwsbericht - Openbaar Ministerie | Financiële bijdrage daalt licht - Het Advocatenblad | Waarom de kloof tussen burgers en justitie maar niet kleiner wordt - Mare - Leids Universitair Weekblad | Hoogleraar over jongeren in nazikledij: wel smakeloos, niet strafbaar - RTL Nieuws | Tolk Fedde Dijkstra uit Wirdum stopt uit protest tegen lage tarieven in strafrecht - Leeuwarder Courant | Strafrecht jongvolwassenen: leren van buitenland - Mr. Online |

Deelnemingsvormen: medeplichtigheid

Zoals in de blog over medeplegen al uiteen is gezet, gaan de meeste strafbepalingen uit van een dader die zelfstandig handelt en de bestanddelen (alle vereisten voor strafbaarheid) van de delictsomschrijving zelf vervult.  Naast de persoon die alle bestanddelen van de delictsomschrijving heeft vervuld, bestaat er echter ook de mogelijkheid dat er andere personen behulpzaam zijn bij het voltooien van een strafbaar feit. Deze vorm van deelname bij een strafbaar feit wordt medeplichtigheid genoemd. In dit blogbericht wordt besproken wat medeplichtigheid is en op welke manier deze deelnemingsvorm zich onderscheid van medeplegen.

Wat is medeplichtigheid?

Definitie:

Art. 48 Wetboek van Strafrecht kwalificeert medeplichtigheid als het opzettelijk behulpzaam zijn bij het plegen van een misdrijf en/of het opzettelijk gelegenheid, middelen of inlichtingen verschaffen tot het plegen van een misdrijf. Uit dit artikel blijkt dat in vergelijking met het medeplegen, de rol van de medeplichtige minder groot is dan de rol van de medepleger. De verdachte verleent namelijk hulp bij een misdrijf dat door een ander wordt gepleegd.

Vereisten:

Allereerst verdient het opmerking dat medeplichtigheid alleen strafbaar is wanneer hulp wordt verleend bij het plegen van een misdrijf (en dus niet bij overtredingen). Voorts is medeplichtigheid strafbaar wanneer een aparte strafbepaling daarin voorziet (zoals bijvoorbeeld begunstiging).

Net als bij medeplegen moet er sprake zijn van dubbel opzet. Het dubbele opzet houdt in dat er sprake moet zijn van opzet gericht op het leveren van een bijdrage EN opzet gericht op het strafbare feit. De medeplichtige hoeft geen precieze voorstelling van zaken te hebben van de wijze waarop de strafbare feiten worden gepleegd waarbij hij betrokken is. Dit heeft tot resultaat dat de verdachte soms medeplichtig lijkt aan feit wat hij niet gewild heeft. In dat licht is de volgende constatering een belangrijke: wanneer de medeplichtige opzet heeft op bijvoorbeeld het misdrijf diefstal, maar de pleger van het gronddelict naast diefstal ook nog de eigenaar van het te vervreemden goed mishandelt, er in beginsel geen opzet wordt aangenomen op die mishandeling.  Andersom geldt dat wanneer de pleger minder ver gaat, de medeplichtige natuurlijk niet gestraft kan worden voor een verdergaand delict.  De opzet op het strafbare feit kan ook bestaan uit voorwaardelijk opzet. Dit voorwaardelijke opzet houdt in dat wanneer de medeplichtige ‘bewust de aanmerkelijke kans heeft aanvaard dat een (ernstiger) gevolg kan intreden, er sprake is van opzet als vereist in artikel 48 Wetboek van Strafrecht.

Een ander belangrijk criterium bestaat uit het feit dat de medeplichtige daadwerkelijk hulp moet hebben verleend. Deze hulp kan plaatsvinden voorafgaand of tijdens het plegen van het misdrijf. Voorts is het mogelijk dat de hulp is geleverd, maar dat er alleen een strafbare poging tot het plegen van een misdrijf heeft plaatsgevonden. In de rechtspraktijk wordt onderscheid gemaakt tussen simultane medeplichtigheid (tijdens het misdrijf behulpzaam zijn) of consecutieve medeplichtigheid (het verschaffen van gelegenheid, middelen of inlichtingen). De hulp die wordt geboden dient wel van ondersteunende betekenis te zijn geweest, maar hoeft niet onontbeerlijk te zijn. Een praktisch voorbeeld is de volgende: wanneer A een mes uitleent aan B voor mishandeling, dan is hij strafbaar voor medeplichtigheid aan mishandeling. Dat B zelf meerdere messen bij zich had en/of het mes niet heeft gebruikt, doet niet af aan de strafrechtelijke aansprakelijkheid van A.

Het derde criterium is al genoemd, door de opzettelijke en adequate hulp moet in beginsel het misdrijf, althans een strafbare poging daartoe, zijn gevolgd.

Opmerking verdient dat strafbaarheid voor medeplichtigheid niet afhankelijk is van de vervolgbaarheid van de pleger van het gronddelict. Ook verdient het opmerking dat de strafbedreiging voor medeplichtigheid in beginsel lager ligt (met 1/3e van de hoofdstraf minder, zie artikel 49 Wetboek van Strafrecht).

Onderscheid medeplegen

Het onderscheid tussen medeplegen en medeplichtigheid is van belang. De medeplegers treden immers op als min of meer gelijkwaardige participanten, waarbij het aandeel in het delict van gelijke betekenis kan worden geacht; de verhouding tussen medeplichtige en pleger van een misdrijf is ongelijkwaardig in die zin dat de pleger het gehele misdrijf voor zijn rekening neemt en de medeplichtige de uitvoering slechts ondersteunt: hij verleent hand- en spandiensten aan de dader. Tevens is er voor medeplegen geen bewuste samenwerking vereist. Uiteindelijk zal echter altijd aan de hand van de omstandigheden van het specifieke geval worden bepaald hoe het handelen van verdachte gekwalificeerd kan worden.

Arrest ter verduidelijking

Ter verduidelijking van al het vorengaande bespreek ik hier nog een (standaard)arrest van de zaak Danszaal Sonorus. Deze zaak speelde zich af rondom een steekpartij in Danszaal Sonorus, met dodelijke afloop.

Uit de bewijsmiddelen bleek het volgende: Verdachte verliet met een groep vrienden, waaronder pleegster, na sluitingstijd een café. Hij zag dat er onenigheid was tussen twee vrouwen, waarbij pleegster hem op enig moment op commanderende toon zegt “geef mij het mes”. Verdachte overhandigde het mes ‘met gesloten vuist’, waarna pleegster op slachtoffer af liep en hem neerstak in haar buik. Verdachte stelde in cassatie dat hij geen opzet had gehad op de bevordering van de doodslag en dat dit ook niet uit de bewijsmiddelen kon worden afgeleid. Hij had het zakmes wel vaker aan pleegster gegeven, om ‘wat aan een wrat te peuteren’, en dit keer was geen uitzondering. De Hoge Raad stelde met het Hof dat de verdachte zich welbewust blootstelde aan de aanmerkelijke kans (voorwaardelijk opzet dus) dat het verschaffen van het mes zou strekken tot het plegen van het misdrijf.

Contact met Kellermann Advocatuur

Bent u zelf verdachte in een strafzaak en heeft u een strafrecht advocaat nodig? Kellermann Advocatuur staat u graag bij in een strafzaak. Neem contact met ons op voor meer informatie.

< Verhoorbijstand gewijzigd per 1 maart 2016 Deelnemingsvorm: medeplegen >