Woensdag 05 Mei 2021 22:52
Slechte kennis van strafrecht en psychisch verward: advocate van tableau geschrapt - Advocatie | Grapperhaus wil beter beeld van migrant in strafrecht - Reformatorisch Dagblad | Opinie: Strafrecht is een onbruikbaar instrument jegens kerken - Volkskrant | Man vindt middelvinger opsteken naar agenten ''mening uiten'' en wordt aangehouden voor belediging - Politie | Er komt een nieuw wetboek: 'Totale kosten zijn zeker 360 miljoen, maar dat moet te overzien zijn' - AD.nl | Hoogleraar islamstudies Christian Lange: 'Het gaat in de sharia nauwelijks over de jihad of het strafrecht' - Trouw | Waarom is hulp bij zelfdoding strafbaar? | De Volkskrant - Volkskrant | Aangifte doen bij de politie: mag de politie weigeren om een aangifte op te nemen? - Opgelicht?! | Hoe kansrijk is een civiele procedure tegen zieke Ruinerwold-vader? - Trouw | Ex-Kamerlid Smeets niet meer terug bij advocatenkantoor Spong - Parool.nl | Groep gedupeerden toeslagenaffaire wil alsnog vervolging Belastingdienst - Parool.nl | Zittingsrooster rechtbank Limburg week 17 (26 – 30 april 2021) - De Rechtspraak | 'Rol strafrechtadvocaat verdient herwaardering' - Mr. Online | OM: Meer verdenkingen van discriminatie in 2020 - 1Limburg | Nieuws en sport uit Limburg | Als hij wordt veroordeeld voor de moord op zijn vrouw, is hij onwaardig om te erven - AD.nl | Wit-Rusland: nieuwe amendementen brengen media nog verder in het nauw - Villamedia | Moedige raadsheren voorkwamen met mild arrest tijdens oorlog veel ellende voor verdachte in kamp Erika in Ommen - RTV Oost | Hoge straffen voor relschoppers? Het strafrecht vereist nuance - Trouw | 2 jaar na de moord op Julie: "'s Avonds fiets ik hier niet" - ATV | Grapperhaus onderzoekt strafbaarstellen necrofilie | De Volkskrant - Volkskrant | Circa 70 procent corona-achterstanden strafrecht weggewerkt - De Rechtspraak | Even voorstellen: een raadsheer strafrecht - De Rechtspraak | Even voorstellen: een secretaris strafrecht - De Rechtspraak | Eerste Kamer der Staten-Generaal - Eerste kamer | Kan het strafrecht helpen tegen intimidatie zoals dat van Vizier Op Links? - Trouw | Excuses zijn hol als er geen berouw en vergeving zijn - Trouw | Advocaat-stagiair-ondernemers: 'Als ondernemer heb je vrijheid' - Advocatie | Ruim 40 procent corona-achterstanden strafrecht weggewerkt | Nieuws | Rechtspraak - De Rechtspraak | Advocaten in strafrecht zwaar onder vuur door OM-document - AD.nl | Reactie burgemeester op filmopname in park Vreugd en Rust - Voorburgs Dagblad | Moet een pedagogische tik kunnen? Gekibbel over wetsvoorstel - Radio 1 | Verstandelijk beperkte man sloeg vrouw in supermarkt bijna dood: 'Waarom hielp niemand?' - AD.nl | Politie houdt jongeren voortaan bij licht strafbaar feit buiten het strafrecht - AD.nl | Gynaecologe Flevoziekenhuis wil abortus uit Wetboek van Strafrecht - Omroep Flevoland | Docent strafrecht over forse straffen voor (jeugdige) relschoppers - Omroep West | opinie Vergelding hoort niet in strafrecht thuis - Trouw | Waarom buren van Tata Steel uitgerekend nu naar het 'ultimum remedium strafrecht' grijpen - NH Nieuws | Scheidend advocaat: slachtofferverklaring moet uit strafrecht - RTV Drenthe | Binnenland „Het helpt niet dat euthanasie onder strafrecht valt” - Reformatorisch Dagblad | #90: Een voor allen, allen tegen Borisov - BNR Nieuws | Gratis online cursus: 'Recente rechtspraak Strafrecht 2020-I' - Advocatie | Pers geweigerd bij zedenzaak in rechtbank: 'Strafrecht moet juist controleerbaar zijn' - De Gelderlander | 'Voor politie is geen apart strafrecht nodig' - Parool.nl | 'Het strafrecht faalt bij kindermisbruik, net als wij' - Parool.nl | 'Wat is de rechtsstaat ons waard? Dáár draait het om' - Trouw | Strafrechtstudenten laten hun angst (nog) niet winnen van hun ambities - Parool.nl | Nida wil beledigen profeet in Wetboek van Strafrecht - Dagblad010 | Ministerraad zet eerste stap naar hervorming seksueel strafrecht - Knack.be | Rapport Human Rights Watch: "Israël doet aan apartheid tegenover de Palestijnen" - VRT NWS | Hoort Nederland bij de strengst straffende landen van Europa? Het idee dat we heel erg soft zijn, is verleden tijd' - Eén Vandaag | Advocaat Van der Goot: grenzen strafrecht in tijden van corona niet altijd duidelijk - Leeuwarder Courant | [Recht om de hoek] Avondklok versus strafrechtelijk huisarrest - Barneveldse Krant | Media over uitspraak in zaak-George Floyd: 'Een gevecht gewonnen, de oorlog duurt voort' - Volkskrant | Boete van 95 euro bij misbruik van CoronaCheck-app - Security.nl | Straf doodslag omhoog naar 25 jaar | Nieuwsbericht - Rijksoverheid.nl | 'Een drugbeleid gestoeld op het strafrecht is niet alleen inefficiënt, het werkt zelfs contraproductief' - Knack.be | Mediation zeer succesvol in strafzaken met jongeren - De Rechtspraak | Zittingsrooster rechtbank Limburg week 14 (5 – 9 april 2021) - De Rechtspraak | Nicky, de ontknoping: Lonneke Stevens, hoogleraar strafrecht - L1 Radio en TV | De Afschaffing: Aflevering 6 - Advocate Joke Callewaert over het Strafrecht en Transmigranten (Deel 2) - DeWereldMorgen.be | Aangifte in de toeslagenaffaire, heeft dat zin? - Parool.nl | Maximumstraf quarantaine torenhoog: 'OM oordeelt bij eerste overtreding lager' - Parool.nl | Volkert van der Graaf definitief vrij: hoe zijn vonnis het strafrecht veranderde - AD.nl | Oplossing overbelasting strafrecht: 'deals met verdachten' - Parool.nl | Joachim Kisiigha (27), jurist en assistent strafrecht, is ee... - Het Nieuwsblad | Online fraude met nieuwe technieken strenger bestraft | Nieuwsbericht - Rijksoverheid.nl | Zittingsrooster rechtbank Limburg week 4 (25 – 29 jan 2021) - De Rechtspraak | Relschoppers snel en zwaar straffen, het is lastiger dan het lijkt - RTL Nieuws | Nederland OM: geen strafrechtelijk onderzoek naar Belastingdienst - Parool.nl | Zittingsrooster rechtbank Limburg week 8 (22 – 26 feb 2021) - De Rechtspraak | Studenten strafrecht: 'Moet ik dit werk wel willen?' - Parool.nl | Even voorstellen: een stafjurist handelsrecht - De Rechtspraak | Verdachten datadiefstal GGD niet bewust van de ernst - VPNgids | Roep om strafbaarstelling seksueel misbruik van overledene, maar minister Grapperhaus voelt er niet voor - Volkskrant | Ophef om uitspraak Baudet op bijeenkomst in Gouda: 'Neurenberg-tribunaal is onwettig' - Parool.nl | We zijn terecht gekomen in een vergeldingsspiraal, waarbij geen vragen meer worden beantwoord over hoe we criminaliteit kunnen voorkomen - Volkskrant | Wat is de impact van het coronavirus op het strafrecht? - Zembla | Wel of niet aangeven? Een keuze met consequenties - TaxLive | Geldboete en locatieverbod na meenemen beeldje Afrika Museum in Berg en Dal - De Rechtspraak | Rechtenstudenten stappen naar Onderwijsinspectie met klachten over mastervak Strafrecht - EM. Online | Zittingsrooster rechtbank Limburg week 7 (15 – 19 feb 2021) - De Rechtspraak | 'Het strafrecht werkt voor geen meter. Herstelrecht is veel effectiever' - Volkskrant | De rechter pakt relschoppers stevig aan, maar houdt oog voor nuance - Trouw | Proces van start tegen agent die knie in nek George Floyd drukte - NOS | FACTCHECK: Abortus is niet strafbaar, zoals Kees van der Staaij (SGP) beweert – NieuwsCheckers - nieuwscheckers.nl | Advocaat Danny Snijders: 'Criminelen vind ik niet interessant' - BD.nl | Professor strafrecht heeft twijfels bij burgerlijke partijst... - Het Nieuwsblad | Schadevergoeding na voorarrest verhoogd - De Rechtspraak | Gevangenisstraf wegens misbruik vertrouwelijke informatie en ambtelijke corruptie, geen beroepsverbod - TaxLive | Jeugddetentie en werkstraffen voor doodtrappende viespeukjagers Arnhem - Geenstijl.nl | Opinie: verhoging maximumstraf typeert onze drift tot vergelding - Volkskrant | Benoeming procureur-generaal en plv. procureur-generaal bij de Hoge Raad - Rijksoverheid.nl | Zittingsrooster rechtbank Limburg week 9 (1 – 5 maart 2021) - De Rechtspraak | Wat doet corona met jouw contacten, relaties en welzijn? - ELIS | Waarom tegen Mark Rutte geen aangifte is gedaan en wel tegen Hoekstra, Snel, Asscher, Wiebes en Van Ark - Volkskrant | Strafrecht jongvolwassenen: leren van buitenland - Mr. Online | Einde carrière voor Mocro Maffia-acteurs? 'De schade is groter voor het slachtoffer' - Parool.nl | Zittingsrooster rechtbank Limburg week 6 (8 – 12 feb 2021) - De Rechtspraak | Zittingsrooster rechtbank Limburg week 2 (11 – 15 jan 2021) - De Rechtspraak | Vaker één rechter in plaats van drie om achterstand weg te werken - NOS |

Deelnemingsvormen: medeplichtigheid

Zoals in de blog over medeplegen al uiteen is gezet, gaan de meeste strafbepalingen uit van een dader die zelfstandig handelt en de bestanddelen (alle vereisten voor strafbaarheid) van de delictsomschrijving zelf vervult.  Naast de persoon die alle bestanddelen van de delictsomschrijving heeft vervuld, bestaat er echter ook de mogelijkheid dat er andere personen behulpzaam zijn bij het voltooien van een strafbaar feit. Deze vorm van deelname bij een strafbaar feit wordt medeplichtigheid genoemd. In dit blogbericht wordt besproken wat medeplichtigheid is en op welke manier deze deelnemingsvorm zich onderscheid van medeplegen.

Wat is medeplichtigheid?

Definitie:

Art. 48 Wetboek van Strafrecht kwalificeert medeplichtigheid als het opzettelijk behulpzaam zijn bij het plegen van een misdrijf en/of het opzettelijk gelegenheid, middelen of inlichtingen verschaffen tot het plegen van een misdrijf. Uit dit artikel blijkt dat in vergelijking met het medeplegen, de rol van de medeplichtige minder groot is dan de rol van de medepleger. De verdachte verleent namelijk hulp bij een misdrijf dat door een ander wordt gepleegd.

Vereisten:

Allereerst verdient het opmerking dat medeplichtigheid alleen strafbaar is wanneer hulp wordt verleend bij het plegen van een misdrijf (en dus niet bij overtredingen). Voorts is medeplichtigheid strafbaar wanneer een aparte strafbepaling daarin voorziet (zoals bijvoorbeeld begunstiging).

Net als bij medeplegen moet er sprake zijn van dubbel opzet. Het dubbele opzet houdt in dat er sprake moet zijn van opzet gericht op het leveren van een bijdrage EN opzet gericht op het strafbare feit. De medeplichtige hoeft geen precieze voorstelling van zaken te hebben van de wijze waarop de strafbare feiten worden gepleegd waarbij hij betrokken is. Dit heeft tot resultaat dat de verdachte soms medeplichtig lijkt aan feit wat hij niet gewild heeft. In dat licht is de volgende constatering een belangrijke: wanneer de medeplichtige opzet heeft op bijvoorbeeld het misdrijf diefstal, maar de pleger van het gronddelict naast diefstal ook nog de eigenaar van het te vervreemden goed mishandelt, er in beginsel geen opzet wordt aangenomen op die mishandeling.  Andersom geldt dat wanneer de pleger minder ver gaat, de medeplichtige natuurlijk niet gestraft kan worden voor een verdergaand delict.  De opzet op het strafbare feit kan ook bestaan uit voorwaardelijk opzet. Dit voorwaardelijke opzet houdt in dat wanneer de medeplichtige ‘bewust de aanmerkelijke kans heeft aanvaard dat een (ernstiger) gevolg kan intreden, er sprake is van opzet als vereist in artikel 48 Wetboek van Strafrecht.

Een ander belangrijk criterium bestaat uit het feit dat de medeplichtige daadwerkelijk hulp moet hebben verleend. Deze hulp kan plaatsvinden voorafgaand of tijdens het plegen van het misdrijf. Voorts is het mogelijk dat de hulp is geleverd, maar dat er alleen een strafbare poging tot het plegen van een misdrijf heeft plaatsgevonden. In de rechtspraktijk wordt onderscheid gemaakt tussen simultane medeplichtigheid (tijdens het misdrijf behulpzaam zijn) of consecutieve medeplichtigheid (het verschaffen van gelegenheid, middelen of inlichtingen). De hulp die wordt geboden dient wel van ondersteunende betekenis te zijn geweest, maar hoeft niet onontbeerlijk te zijn. Een praktisch voorbeeld is de volgende: wanneer A een mes uitleent aan B voor mishandeling, dan is hij strafbaar voor medeplichtigheid aan mishandeling. Dat B zelf meerdere messen bij zich had en/of het mes niet heeft gebruikt, doet niet af aan de strafrechtelijke aansprakelijkheid van A.

Het derde criterium is al genoemd, door de opzettelijke en adequate hulp moet in beginsel het misdrijf, althans een strafbare poging daartoe, zijn gevolgd.

Opmerking verdient dat strafbaarheid voor medeplichtigheid niet afhankelijk is van de vervolgbaarheid van de pleger van het gronddelict. Ook verdient het opmerking dat de strafbedreiging voor medeplichtigheid in beginsel lager ligt (met 1/3e van de hoofdstraf minder, zie artikel 49 Wetboek van Strafrecht).

Onderscheid medeplegen

Het onderscheid tussen medeplegen en medeplichtigheid is van belang. De medeplegers treden immers op als min of meer gelijkwaardige participanten, waarbij het aandeel in het delict van gelijke betekenis kan worden geacht; de verhouding tussen medeplichtige en pleger van een misdrijf is ongelijkwaardig in die zin dat de pleger het gehele misdrijf voor zijn rekening neemt en de medeplichtige de uitvoering slechts ondersteunt: hij verleent hand- en spandiensten aan de dader. Tevens is er voor medeplegen geen bewuste samenwerking vereist. Uiteindelijk zal echter altijd aan de hand van de omstandigheden van het specifieke geval worden bepaald hoe het handelen van verdachte gekwalificeerd kan worden.

Arrest ter verduidelijking

Ter verduidelijking van al het vorengaande bespreek ik hier nog een (standaard)arrest van de zaak Danszaal Sonorus. Deze zaak speelde zich af rondom een steekpartij in Danszaal Sonorus, met dodelijke afloop.

Uit de bewijsmiddelen bleek het volgende: Verdachte verliet met een groep vrienden, waaronder pleegster, na sluitingstijd een café. Hij zag dat er onenigheid was tussen twee vrouwen, waarbij pleegster hem op enig moment op commanderende toon zegt “geef mij het mes”. Verdachte overhandigde het mes ‘met gesloten vuist’, waarna pleegster op slachtoffer af liep en hem neerstak in haar buik. Verdachte stelde in cassatie dat hij geen opzet had gehad op de bevordering van de doodslag en dat dit ook niet uit de bewijsmiddelen kon worden afgeleid. Hij had het zakmes wel vaker aan pleegster gegeven, om ‘wat aan een wrat te peuteren’, en dit keer was geen uitzondering. De Hoge Raad stelde met het Hof dat de verdachte zich welbewust blootstelde aan de aanmerkelijke kans (voorwaardelijk opzet dus) dat het verschaffen van het mes zou strekken tot het plegen van het misdrijf.

Contact met Kellermann Advocatuur

Bent u zelf verdachte in een strafzaak en heeft u een strafrecht advocaat nodig? Kellermann Advocatuur staat u graag bij in een strafzaak. Neem contact met ons op voor meer informatie.

< Verhoorbijstand gewijzigd per 1 maart 2016 Deelnemingsvorm: medeplegen >