Vrijdag 17 September 2021 05:00
Mexicaans Hooggerechtshof haalt abortus uit strafrecht - Parool.nl | Is vrouw echt baas in eigen buik? 'Abortus moet helemaal uit het strafrecht' - AD.nl | Hou het strafproces heel, ook als de druk erop hoog wordt - NRC | Levenslang voor wie partner doodt? “Symbolisch waardevol, ma... - Het Nieuwsblad | Vertrouw erop dat advocaten onafhankelijk het recht dienen - NRC | De advocaat die ze niet op een rijtje had - NRC | In beslaggenomen paarden mogen terug: actie gestart - 1Limburg | Nieuws en sport uit Limburg | Seks? Uw identiteitskaart graag! - De Standaard | Hoogleraar over jongeren in nazikledij: wel smakeloos, niet strafbaar - RTL Nieuws | Zittingsrooster rechtbank Limburg week 36 (6 sept - 10 sept) - De Rechtspraak | Black Hebrew Israelites-intimidatie is 'op het randje' - Dagblad010 | Zittingsrooster rechtbank Limburg week 37 (13 – 17 sept 2021) - De Rechtspraak | Hof schrapt getroebleerde advocate zonder strafrechtkennis: 'Potentiële cliënten verdienen bescherming' - Advocatie | Na de Pano: hoe herken je partnergeweld? En wat met geweld tegen mannen? Jouw vragen beantwoord - VRT NWS | Boa krijgt meer bevoegdheden in drukke natuur rond Enschede - Tubantia | Prevention of Fraud in Sport (PrOFS) Symposium — Vakgroep Criminologie, Strafrecht en Sociaal Recht - ELIS | Politie verricht 61 arrestaties bij kraakpoging na woonprotest - Parool.nl | Tientallen mensen opgepakt die woning in Amsterdam wilden kraken - NOS | Nieuwe Uitdaging bij... Ploum - Advocatie | Duitsland betaalt schadevergoeding aan veroordeelde homo's - DIA-Duitslandweb | Wetenschappers snoeihard over team voor aanpak zware misdaad: 'Strategische blunder' - BN DeStem | Andalusie wil zwaardere straffen op pyromanie na grote brand sierra bermeja - InSpanje.nl | Burgemeester sluit woning Lange Heul na drugsvangst | Al het nieuws uit Bussum - BussumsNieuws | 'Afstemming tussen het fiscale en het commune strafrecht moet beter' - TaxLive | In het Marengo-proces is de sfeer slechter dan ooit - NRC | Slechte kennis van strafrecht en psychisch verward: advocate van tableau geschrapt - Advocatie | Geen bijzondere behandeling voor Abdeslam - De Standaard | Hoge straffen voor relschoppers? Het strafrecht vereist nuance - Trouw | Circa 70 procent corona-achterstanden strafrecht weggewerkt - De Rechtspraak | 'Ecocide moet opgenomen worden in het strafrecht' - MO | Hoogleraar strafrecht over conflict OM en euthanasiecommissies: 'Het samenspel is uit het oog verloren' - Trouw | Kabinet wil Holocaustontkenning explicitet strafbaar stellen · CIDI - CIDI | Doodstraf geschrapt uit Surinaams Wetboek Militair Strafrecht - Waterkant | Even voorstellen: een raadsheer strafrecht - De Rechtspraak | Man uit Doetinchem cel in voor verkrachting - De Rechtspraak | Nazi-uniformen online volop te koop, maar is shockeren - zoals op Urk - ook strafbaar? - De Stentor | Zes jaar na moord op Sandra (18) uit Enschede is Thijs weer vrij man: 'Dit komt veel te vroeg' - Tubantia | Dag van het Internationaal Strafrecht: verklaring van hoge vertegenwoordiger Josep Borrell namens de Europese Unie - Consilium.europa.eu | Opinie: Strafrecht is een onbruikbaar instrument jegens kerken - Volkskrant | Belarus: mensenrechtenorganisaties eisen vrijlating Viasna-leden één jaar na start onderdrukking - Amnesty International | Macron ontvouwt plan voor politiehervorming na geweldsincidenten - Reformatorisch Dagblad | Ruim 40 procent corona-achterstanden strafrecht weggewerkt | Nieuws | Rechtspraak - De Rechtspraak | Opinie: En dan nu een dialoog tussen Tata en IJmond-bewoners alsjeblieft - Volkskrant | Even voorstellen: een secretaris strafrecht - De Rechtspraak | Duitsland compenseert 249 homomannen die werden vervolgd onder oud wetsartikel - NOS | Hij wist zijn Van Gogh bijna voor echt te verkopen - NRC | Scheidend advocaat: slachtofferverklaring moet uit strafrecht - RTV Drenthe | Uruguay 7 jaar na legalisering: sterkere wiet en toeristenverkoop - CNNBS.nl - CNNBS | Waar staan we nu in de zaak van Julio Poch - Up in the Sky | Masterclass 'Een tuchtzaak: een life-eventvoor een arts - KNMG | Kan het strafrecht helpen tegen intimidatie zoals dat van Vizier Op Links? - Trouw | Peter Plasman: Advocaten en studenten strafrecht haken af door aanslag Peter R. de Vries - BNR Nieuwsradio | Waarom buren van Tata Steel uitgerekend nu naar het 'ultimum remedium strafrecht' grijpen - NH Nieuws | Eypte: veiligheidsdienst misbruikt macht met dagvaardigingen - Amnesty International | Aanpassing seksueel strafrecht zet slachtoffers in de kou - Apache | EU wil dat Polen definitie van verkrachting bijstelt en stopt met inperking persvrijheid - Het Laatste Nieuws | Het einde van het Joegoslaviëtribunaal: pionier in het internationaal strafrecht - NPO Radio 1 | De Afschaffing: Aflevering 5 - Advocate Joke Callewaert over het Strafrecht en Transmigranten (Deel 1) - DeWereldMorgen.be | Vergelding hoort niet in strafrecht thuis - Trouw | Gynaecologe Flevoziekenhuis wil abortus uit Wetboek van Strafrecht - Omroep Flevoland | Hoogleraar islamstudies Christian Lange: 'Het gaat in de sharia nauwelijks over de jihad of het strafrecht' - Trouw | [Recht om de hoek] Avondklok versus strafrechtelijk huisarrest - Barneveldse Krant | Nieuwe strafwet betekent een aanslag op de saamhorigheid - BD.nl | Mexicaans hooggerechtshof haalt wiet uit strafrecht | Buitenland | hln.be - Het Laatste Nieuws | Bedrijfopzoeker.nl neemt nieuwe telemarketingwet niet zo nauw - Radar | Ministerraad zet eerste stap naar hervorming seksueel strafrecht - Knack.be | De boekenkast van extreemrechts - Zembla - Zembla | Gratis online cursus: 'Recente rechtspraak Strafrecht 2020-I' - Advocatie | 'Voor politie is geen apart strafrecht nodig' - Parool.nl | Er komt een nieuw wetboek: 'Totale kosten zijn zeker 360 miljoen, maar dat moet te overzien zijn' - AD.nl | Wilders boos over taakstraf voor man die hem met dood bedreigde: 'Dit is geen straf, maar een beloning' - De Gelderlander | Leven van een advocaat draait niet om rijkdom en glamour - NRC | 'Wat is de rechtsstaat ons waard? Dáár draait het om' - Trouw | Prof seksueel strafrecht Liesbet Stevens (48) vecht voor gendergelijkheid: “Mijn oudste zoon moet thuis mee de was plooien. Zonder discussie” - Het Laatste Nieuws | In veel landen worden je boetes hoger naarmate je meer verdient – volgt Nederland binnenkort ook? - Volkskrant | We zijn terecht gekomen in een vergeldingsspiraal, waarbij geen vragen meer worden beantwoord over hoe we criminaliteit kunnen voorkomen - Volkskrant | Zo poseert oma Peggy - gepakt met wiet - op de politiefoto - CNNBS.nl - CNNBS | Advocaat Van der Goot: grenzen strafrecht in tijden van corona niet altijd duidelijk - Leeuwarder Courant | Verklaring naar aanleiding van gesprek Secretaris-Generaal J&V met advocaten Schouten en De Jong - Rijksoverheid.nl | Paus Franciscus scherpt straffen seksueel misbruik aan - NOS | Vacature assistent in het vakgebied Strafrecht — Vakgroep Criminologie, Strafrecht en Sociaal Recht - ELIS | Hoort Nederland bij de strengst straffende landen van Europa? Het idee dat we heel erg soft zijn, is verleden tijd' - Eén Vandaag | Dit verdient een sociaalstrafrechtadvocaat | NU - Het laatste nieuws het eerst op NU.nl - NU.nl | Zittingsrooster rechtbank Limburg week 14 (5 – 9 april 2021) - De Rechtspraak | Experts: 'Dat Nederland de Mallorca-zaak overneemt is opvallend, maar logisch' - NU.nl | Jeroen Soeteman (NVSA): 'Politiek heeft het strafrecht in de verdomhoek gezet' - Mr. Online | Straf doodslag omhoog naar 25 jaar | Nieuwsbericht - Rijksoverheid.nl | Musea en andere bezitters van roofkunst kunnen strafbaar zijn aan witwassen - Trouw | Pers geweigerd bij zedenzaak in rechtbank: 'Strafrecht moet juist controleerbaar zijn' - De Gelderlander | Professor seksueel strafrecht: "Groepsverkrachting zeker geen alleenstaand geval, elke week 4 aangiftes" - VRT NWS | Worden 'gewone burgers' anders gestraft dan 'de hoge heren'? Ja, concludeert studie naar klassenjustitie - Volkskrant | Code oranje voor regio valencia wegens hevige regenbuien en stormen - InSpanje.nl | Roep om strafbaarstelling seksueel misbruik van overledene, maar minister Grapperhaus voelt er niet voor - Volkskrant | Geweldgebruik opsporingsambtenaren beoordeeld volgens nieuw wettelijk kader | Nieuwsbericht - Rijksoverheid.nl | Politie houdt jongeren voortaan bij licht strafbaar feit buiten het strafrecht - AD.nl | 'Een drugbeleid gestoeld op het strafrecht is niet alleen inefficiënt, het werkt zelfs contraproductief' - Knack.be | Advocaten in strafrecht zwaar onder vuur door OM-document - AD.nl | Mediation zeer succesvol in strafzaken met jongeren - De Rechtspraak | Debat over strafrechtelijke aanpak van criminaliteit - Tweede Kamer | Strafrecht jongvolwassenen: leren van buitenland - Mr. Online |

Deelnemingsvormen: medeplichtigheid

Zoals in de blog over medeplegen al uiteen is gezet, gaan de meeste strafbepalingen uit van een dader die zelfstandig handelt en de bestanddelen (alle vereisten voor strafbaarheid) van de delictsomschrijving zelf vervult.  Naast de persoon die alle bestanddelen van de delictsomschrijving heeft vervuld, bestaat er echter ook de mogelijkheid dat er andere personen behulpzaam zijn bij het voltooien van een strafbaar feit. Deze vorm van deelname bij een strafbaar feit wordt medeplichtigheid genoemd. In dit blogbericht wordt besproken wat medeplichtigheid is en op welke manier deze deelnemingsvorm zich onderscheid van medeplegen.

Wat is medeplichtigheid?

Definitie:

Art. 48 Wetboek van Strafrecht kwalificeert medeplichtigheid als het opzettelijk behulpzaam zijn bij het plegen van een misdrijf en/of het opzettelijk gelegenheid, middelen of inlichtingen verschaffen tot het plegen van een misdrijf. Uit dit artikel blijkt dat in vergelijking met het medeplegen, de rol van de medeplichtige minder groot is dan de rol van de medepleger. De verdachte verleent namelijk hulp bij een misdrijf dat door een ander wordt gepleegd.

Vereisten:

Allereerst verdient het opmerking dat medeplichtigheid alleen strafbaar is wanneer hulp wordt verleend bij het plegen van een misdrijf (en dus niet bij overtredingen). Voorts is medeplichtigheid strafbaar wanneer een aparte strafbepaling daarin voorziet (zoals bijvoorbeeld begunstiging).

Net als bij medeplegen moet er sprake zijn van dubbel opzet. Het dubbele opzet houdt in dat er sprake moet zijn van opzet gericht op het leveren van een bijdrage EN opzet gericht op het strafbare feit. De medeplichtige hoeft geen precieze voorstelling van zaken te hebben van de wijze waarop de strafbare feiten worden gepleegd waarbij hij betrokken is. Dit heeft tot resultaat dat de verdachte soms medeplichtig lijkt aan feit wat hij niet gewild heeft. In dat licht is de volgende constatering een belangrijke: wanneer de medeplichtige opzet heeft op bijvoorbeeld het misdrijf diefstal, maar de pleger van het gronddelict naast diefstal ook nog de eigenaar van het te vervreemden goed mishandelt, er in beginsel geen opzet wordt aangenomen op die mishandeling.  Andersom geldt dat wanneer de pleger minder ver gaat, de medeplichtige natuurlijk niet gestraft kan worden voor een verdergaand delict.  De opzet op het strafbare feit kan ook bestaan uit voorwaardelijk opzet. Dit voorwaardelijke opzet houdt in dat wanneer de medeplichtige ‘bewust de aanmerkelijke kans heeft aanvaard dat een (ernstiger) gevolg kan intreden, er sprake is van opzet als vereist in artikel 48 Wetboek van Strafrecht.

Een ander belangrijk criterium bestaat uit het feit dat de medeplichtige daadwerkelijk hulp moet hebben verleend. Deze hulp kan plaatsvinden voorafgaand of tijdens het plegen van het misdrijf. Voorts is het mogelijk dat de hulp is geleverd, maar dat er alleen een strafbare poging tot het plegen van een misdrijf heeft plaatsgevonden. In de rechtspraktijk wordt onderscheid gemaakt tussen simultane medeplichtigheid (tijdens het misdrijf behulpzaam zijn) of consecutieve medeplichtigheid (het verschaffen van gelegenheid, middelen of inlichtingen). De hulp die wordt geboden dient wel van ondersteunende betekenis te zijn geweest, maar hoeft niet onontbeerlijk te zijn. Een praktisch voorbeeld is de volgende: wanneer A een mes uitleent aan B voor mishandeling, dan is hij strafbaar voor medeplichtigheid aan mishandeling. Dat B zelf meerdere messen bij zich had en/of het mes niet heeft gebruikt, doet niet af aan de strafrechtelijke aansprakelijkheid van A.

Het derde criterium is al genoemd, door de opzettelijke en adequate hulp moet in beginsel het misdrijf, althans een strafbare poging daartoe, zijn gevolgd.

Opmerking verdient dat strafbaarheid voor medeplichtigheid niet afhankelijk is van de vervolgbaarheid van de pleger van het gronddelict. Ook verdient het opmerking dat de strafbedreiging voor medeplichtigheid in beginsel lager ligt (met 1/3e van de hoofdstraf minder, zie artikel 49 Wetboek van Strafrecht).

Onderscheid medeplegen

Het onderscheid tussen medeplegen en medeplichtigheid is van belang. De medeplegers treden immers op als min of meer gelijkwaardige participanten, waarbij het aandeel in het delict van gelijke betekenis kan worden geacht; de verhouding tussen medeplichtige en pleger van een misdrijf is ongelijkwaardig in die zin dat de pleger het gehele misdrijf voor zijn rekening neemt en de medeplichtige de uitvoering slechts ondersteunt: hij verleent hand- en spandiensten aan de dader. Tevens is er voor medeplegen geen bewuste samenwerking vereist. Uiteindelijk zal echter altijd aan de hand van de omstandigheden van het specifieke geval worden bepaald hoe het handelen van verdachte gekwalificeerd kan worden.

Arrest ter verduidelijking

Ter verduidelijking van al het vorengaande bespreek ik hier nog een (standaard)arrest van de zaak Danszaal Sonorus. Deze zaak speelde zich af rondom een steekpartij in Danszaal Sonorus, met dodelijke afloop.

Uit de bewijsmiddelen bleek het volgende: Verdachte verliet met een groep vrienden, waaronder pleegster, na sluitingstijd een café. Hij zag dat er onenigheid was tussen twee vrouwen, waarbij pleegster hem op enig moment op commanderende toon zegt “geef mij het mes”. Verdachte overhandigde het mes ‘met gesloten vuist’, waarna pleegster op slachtoffer af liep en hem neerstak in haar buik. Verdachte stelde in cassatie dat hij geen opzet had gehad op de bevordering van de doodslag en dat dit ook niet uit de bewijsmiddelen kon worden afgeleid. Hij had het zakmes wel vaker aan pleegster gegeven, om ‘wat aan een wrat te peuteren’, en dit keer was geen uitzondering. De Hoge Raad stelde met het Hof dat de verdachte zich welbewust blootstelde aan de aanmerkelijke kans (voorwaardelijk opzet dus) dat het verschaffen van het mes zou strekken tot het plegen van het misdrijf.

Contact met Kellermann Advocatuur

Bent u zelf verdachte in een strafzaak en heeft u een strafrecht advocaat nodig? Kellermann Advocatuur staat u graag bij in een strafzaak. Neem contact met ons op voor meer informatie.

< Verhoorbijstand gewijzigd per 1 maart 2016 Deelnemingsvorm: medeplegen >