Donderdag 18 Juli 2019 15:10
Sdu Scriptieprijs Strafrecht uitgereikt aan Isabelle Wilcke - Advocatie | 18 jun 19 Lage boete voor Shell laat grens van strafrecht zien Krantentitel - Het Financieele Dagblad | Minister Grapperhaus verklaart via het strafrecht drugscriminelen de oorlog - Nederlands Dagblad | Frisse winden uit de afdeling gerechtelijke statistiek - Centraal Bureau voor de Statistiek | Strafrecht in India: verandert er eindelijk iets na de brutale moord op een achtjarig kind? - MO | 'Een drugbeleid gestoeld op het strafrecht is niet alleen inefficiënt, het werkt ook contraproductief' - Knack.be | Elfie Tromp over het dodelijk geweld van gefrustreerde mannen: femicide - Joop | Tiener (18) krijgt celstraf en jeugd-tbs vanwege moord op grootvader in Wierden - Hartvannederland.nl | Wie gaan de verdachten in de MH17-zaak vervolgen? - NRC | Petitie: Ouders vermoorde kinderen helemaal klaar met fopstraffen voor minderjarige daders - Geenstijl.nl | De Wet bijstand zelfdoding is nodig als de volgende stap - Trouw | Bedreigingen maakt ook windmolenbouwers in Dedemsvaart voorzichtig | Hardenberg - De Stentor | Centrale Raad van Beroep: boetebesluiten opnieuw herzien | Nieuwsbericht - Rijksoverheid.nl | Hoe hard een crimineel wordt aangepakt hangt af van de strijdvaardigheid van de burgemeester - BN DeStem | Miljoenen voor vernieuwing rechtsbijstand - Assurantie Magazine | Jeugddetentie na gruwelijke verkrachting studente in Rotterdam - Trouw | MH17-proces zonder verdachten is een 'onding' | Vlucht MH17 - AD.nl | Opa van vermoorde Savannah (14): 'Jeugdstraf veel te laag' - Telegraaf.nl | Twentse advocaat staat jonge moordverdachten bij: 'Je bent soort maatschappelijk werker' - Tubantia | Justitie vervolgt haatzaaiende Haagse imam wegens groepsbelediging - Joop | Zutphense rechter Karsten Gilhuis schrijft misdaadroman - Contact Zutphen - Warnsveld | Leerlingen De Achtbaan brengen bezoek aan Groeneveld Advocatuur - HS-krant | In kliniek ging veel mis, maar volgens het strafrecht niet - NRC | Verdachten MH17 kunnen levenslang krijgen - Noordhollands Dagblad | Staat roekeloos handelen van separatisten gelijk aan moord? - NRC | 'Sterfgeval bij GGzE Eindhoven hoort niet in strafrecht' - Eindhovens Dagblad | Strafproces MH17 van start: wat zijn de volgende juridische stappen? - NRC | 'Het strafrecht is niet bedoeld als maatschappelijk werk' - NRC | Belastingontwijking als motief, moreel en ethisch laakbaar, maar geen misdrijf - TaxLive | Hoe het machinale strafrecht burger en staat uit elkaar drijft - NRC | Misbruikdrama: sportwereld en strafrecht moeten samenwerken - EenVandaag | Later als ik groot ben word ik advocaat - Mr. Online | 'Jonge accountant moet tegen fraude aanlopen' - Accountant.nl | Filippijnse president Duterte versterkt zijn greep op het land: doodstraf en strafrecht voor kinderen - Trouw | De afdeling strafrecht van het gerechtshof Amsterdam is op zoek naar stagiair(s) - De Rechtspraak | Ivy Advocaten zoekt een talentvolle advocaat-stagiaire! | Juridische vacatures - Advocatie | Nederland Oplossing overbelasting strafrecht: 'deals met verdachten' - Parool.nl | Feynman en/of Feiten – Te vrije jongens - Geenstijl.nl | Het strafrecht helemaal los schroeven, kan dat? - NRC | Abortus verdwijnt in België uit het Wetboek van Strafrecht - Volkskrant | 'Strafrecht is er ook voor gewelddadige patiënten' - Parool.nl | 'Afspraakprocedures kunnen vertrouwen in strafrecht herstellen' - Binnenlandsbestuur | Columnist 'Frontaal Naakt' vervolgd wegens belediging - NRC | Een grauwsluier over Duitsland - Het Financieele Dagblad | Woerden maakt serieus werk van aanpak ondermijning - Regio Online | Van burenruzie tot doodslag: het succes van mediation in strafrecht - De Nieuws BV - NPO Radio 1 | Vijf jaar na de feiten: wie is verantwoordelijk voor ramp met vlucht MH17? - De Morgen | Dit is Alexandria Ocasio-Cortez, de vrouw die van Donald Trump 'terug naar haar eigen land' moet - Business Insider | Waarom is bij de verdachte uit Utrecht sprake van een terroristisch oogmerk? - Volkskrant | 'Bestuurlijke aanpak veiligheid steeds meer bestraffend' - Gemeente.nu | Het OM is al langere tijd waarde aan het verliezen - NRC | 'Experts' jeugdstrafrecht geven ouders van vermoorde kinderen trap na op NPO Radio 1 - Geenstijl.nl | De wandelmars en de Vierdaagsefeesten: een twee-eiige tweeling - De Gelderlander | Val nooit in handen van het Britse strafrecht - NRC | Strafrechtadvocaat tegen verdachten: 'Draai je eens om naar de nabestaanden' - NPO Radio 1 | PVV-Kamerlid heeft geen idee waar hij het over heeft - NRC | Amerika lijkt eindelijk klaar voor iets minder strenge straffen - Trouw | Grapperhaus wil met Kamer strafrecht veranderen om 'walgelijke' woorden imam - NOS | Mathoera: “Wet Constitutioneel Hof heeft geen prioriteit” - Suriname Herald | Een strafzitting zoals 100 jaar geleden bedoeld, fris en fier - NRC | Rechtspraak: 'Maak van pij-maatregel geen jeugd-tbs' - De Rechtspraak | Strafrecht is geen scheikunde - NRC | Arnon Grunberg: we kunnen ons bevrijden van vergelding in het strafrecht - Volkskrant | Openbaar ministerie niet-ontvankelijk in 39 zaken van ongewenst verklaarde vreemdelingen - De Rechtspraak | Na Antwerpen en Mechelen wil ook Brussel auto's van wegpiraten afnemen: 'De flagrante gevallen halen we er nu meteen uit' - De Morgen | Het zwartepietdebat woedt voort, of de blokkeerfriezen straf krijgen of niet - Trouw | Sietske Bergsma - Strafrecht en veiligheidsdiensten hebben hun eigen monster gecreëerd - ThePostOnline | Versterking strafrechtelijke aanpak terrorisme | Nieuwsbericht - Rijksoverheid.nl | Hoe kan de politie bewijzen dat de zeven arrestanten een aanslag wilden plegen? - Volkskrant | Uitsluiting strafvervolging luistert nauw - Taxence | Verhoeven 'vergat' het Koninkrijk, maar zijn wet kan door - NRC | Het Strafhof, echt niet de schrik van despoten - NRC | Strafrecht faalt in aanpak hate crimes - Volkskrant | Met zedendelicten kan strafrecht maar weinig - NRC | Straffen zonder rechter, een trend die pas begint - NRC | Serie Strafrecht en emotie – De Groene Amsterdammer - De Groene Amsterdammer | Weekendschool: rechter spelen en leren over strafrecht - NOS | 'Ik zat fout' – De Groene Amsterdammer - De Groene Amsterdammer | Nederland Kinderombudsman: geen kind in de cel - Parool.nl | Putatief noodweerexces: een bijzondere vorm van zelfverdediging - Trouw | Tegenwerking bewijst: Strafhof doet er juist toe - NRC | 'Discriminatie kan beter uit het strafrecht gehaald worden' - De Morgen | Is de Nashville-verklaring discriminerend én strafbaar? - Trouw | Justitie beëindigt proef met mediation in strafrecht - Volkskrant | Studenten en gevangenen studeren samen criminologie in de bak - Nieuwsuur | 'Hervorming strafrecht: regering kiest voor wraak en repressie, zonder oog voor toekomst van gedetineerden' - Knack | Ontsnappen uit gevangenis niet strafbaar in Nederland - RTV Rijnmond | In zedenzaken is strafrecht vaak een botte bijl - Trouw | Fox-IT levert forensich expert strafrechtzaken - Computable | Prof. Paul Cliteur: Wilders-proces is doorzichtige poging regering, OM, politie om af te leiden van eigen falen - ThePostOnline | 'De vrouw beslist over abortus? Dat valt nog altijd tegen' - Parool.nl | Het strafrecht is niet meer puur nationaal - accepteer dat - NRC | Rechter kan schikking ING vernietigen en strafzaak verplichten - Trouw | Thijs H. naar Pieter Baan Centrum: hoe gaat dat in zijn werk? - 1Limburg - Nieuws en Sport uit Limburg | Digitalisering civiel recht en bestuursrecht gaat verder - De Rechtspraak | Cocaïneberg blijft groeien, haal drugs uit het strafrecht - NRC | Hoogleraar Ido Weijers: Jongerenstrafrecht niet geschikt voor hardleerse veelplegers - Trouw | Kim Kardashian wil strafrechtadvocaat worden - Telegraaf.nl | Het aantal schikkingen bij kleine vergrijpen stijgt - en dat is opvallend - Trouw | Georganiseerde criminaliteit laat strafrecht bijna verdampen - NRC |

Deelnemingsvormen: medeplichtigheid

Zoals in de blog over medeplegen al uiteen is gezet, gaan de meeste strafbepalingen uit van een dader die zelfstandig handelt en de bestanddelen (alle vereisten voor strafbaarheid) van de delictsomschrijving zelf vervult.  Naast de persoon die alle bestanddelen van de delictsomschrijving heeft vervuld, bestaat er echter ook de mogelijkheid dat er andere personen behulpzaam zijn bij het voltooien van een strafbaar feit. Deze vorm van deelname bij een strafbaar feit wordt medeplichtigheid genoemd. In dit blogbericht wordt besproken wat medeplichtigheid is en op welke manier deze deelnemingsvorm zich onderscheid van medeplegen.

Wat is medeplichtigheid?

Definitie:

Art. 48 Wetboek van Strafrecht kwalificeert medeplichtigheid als het opzettelijk behulpzaam zijn bij het plegen van een misdrijf en/of het opzettelijk gelegenheid, middelen of inlichtingen verschaffen tot het plegen van een misdrijf. Uit dit artikel blijkt dat in vergelijking met het medeplegen, de rol van de medeplichtige minder groot is dan de rol van de medepleger. De verdachte verleent namelijk hulp bij een misdrijf dat door een ander wordt gepleegd.

Vereisten:

Allereerst verdient het opmerking dat medeplichtigheid alleen strafbaar is wanneer hulp wordt verleend bij het plegen van een misdrijf (en dus niet bij overtredingen). Voorts is medeplichtigheid strafbaar wanneer een aparte strafbepaling daarin voorziet (zoals bijvoorbeeld begunstiging).

Net als bij medeplegen moet er sprake zijn van dubbel opzet. Het dubbele opzet houdt in dat er sprake moet zijn van opzet gericht op het leveren van een bijdrage EN opzet gericht op het strafbare feit. De medeplichtige hoeft geen precieze voorstelling van zaken te hebben van de wijze waarop de strafbare feiten worden gepleegd waarbij hij betrokken is. Dit heeft tot resultaat dat de verdachte soms medeplichtig lijkt aan feit wat hij niet gewild heeft. In dat licht is de volgende constatering een belangrijke: wanneer de medeplichtige opzet heeft op bijvoorbeeld het misdrijf diefstal, maar de pleger van het gronddelict naast diefstal ook nog de eigenaar van het te vervreemden goed mishandelt, er in beginsel geen opzet wordt aangenomen op die mishandeling.  Andersom geldt dat wanneer de pleger minder ver gaat, de medeplichtige natuurlijk niet gestraft kan worden voor een verdergaand delict.  De opzet op het strafbare feit kan ook bestaan uit voorwaardelijk opzet. Dit voorwaardelijke opzet houdt in dat wanneer de medeplichtige ‘bewust de aanmerkelijke kans heeft aanvaard dat een (ernstiger) gevolg kan intreden, er sprake is van opzet als vereist in artikel 48 Wetboek van Strafrecht.

Een ander belangrijk criterium bestaat uit het feit dat de medeplichtige daadwerkelijk hulp moet hebben verleend. Deze hulp kan plaatsvinden voorafgaand of tijdens het plegen van het misdrijf. Voorts is het mogelijk dat de hulp is geleverd, maar dat er alleen een strafbare poging tot het plegen van een misdrijf heeft plaatsgevonden. In de rechtspraktijk wordt onderscheid gemaakt tussen simultane medeplichtigheid (tijdens het misdrijf behulpzaam zijn) of consecutieve medeplichtigheid (het verschaffen van gelegenheid, middelen of inlichtingen). De hulp die wordt geboden dient wel van ondersteunende betekenis te zijn geweest, maar hoeft niet onontbeerlijk te zijn. Een praktisch voorbeeld is de volgende: wanneer A een mes uitleent aan B voor mishandeling, dan is hij strafbaar voor medeplichtigheid aan mishandeling. Dat B zelf meerdere messen bij zich had en/of het mes niet heeft gebruikt, doet niet af aan de strafrechtelijke aansprakelijkheid van A.

Het derde criterium is al genoemd, door de opzettelijke en adequate hulp moet in beginsel het misdrijf, althans een strafbare poging daartoe, zijn gevolgd.

Opmerking verdient dat strafbaarheid voor medeplichtigheid niet afhankelijk is van de vervolgbaarheid van de pleger van het gronddelict. Ook verdient het opmerking dat de strafbedreiging voor medeplichtigheid in beginsel lager ligt (met 1/3e van de hoofdstraf minder, zie artikel 49 Wetboek van Strafrecht).

Onderscheid medeplegen

Het onderscheid tussen medeplegen en medeplichtigheid is van belang. De medeplegers treden immers op als min of meer gelijkwaardige participanten, waarbij het aandeel in het delict van gelijke betekenis kan worden geacht; de verhouding tussen medeplichtige en pleger van een misdrijf is ongelijkwaardig in die zin dat de pleger het gehele misdrijf voor zijn rekening neemt en de medeplichtige de uitvoering slechts ondersteunt: hij verleent hand- en spandiensten aan de dader. Tevens is er voor medeplegen geen bewuste samenwerking vereist. Uiteindelijk zal echter altijd aan de hand van de omstandigheden van het specifieke geval worden bepaald hoe het handelen van verdachte gekwalificeerd kan worden.

Arrest ter verduidelijking

Ter verduidelijking van al het vorengaande bespreek ik hier nog een (standaard)arrest van de zaak Danszaal Sonorus. Deze zaak speelde zich af rondom een steekpartij in Danszaal Sonorus, met dodelijke afloop.

Uit de bewijsmiddelen bleek het volgende: Verdachte verliet met een groep vrienden, waaronder pleegster, na sluitingstijd een café. Hij zag dat er onenigheid was tussen twee vrouwen, waarbij pleegster hem op enig moment op commanderende toon zegt “geef mij het mes”. Verdachte overhandigde het mes ‘met gesloten vuist’, waarna pleegster op slachtoffer af liep en hem neerstak in haar buik. Verdachte stelde in cassatie dat hij geen opzet had gehad op de bevordering van de doodslag en dat dit ook niet uit de bewijsmiddelen kon worden afgeleid. Hij had het zakmes wel vaker aan pleegster gegeven, om ‘wat aan een wrat te peuteren’, en dit keer was geen uitzondering. De Hoge Raad stelde met het Hof dat de verdachte zich welbewust blootstelde aan de aanmerkelijke kans (voorwaardelijk opzet dus) dat het verschaffen van het mes zou strekken tot het plegen van het misdrijf.

Contact met Kellermann Advocatuur

Bent u zelf verdachte in een strafzaak en heeft u een strafrecht advocaat nodig? Kellermann Advocatuur staat u graag bij in een strafzaak. Neem contact met ons op voor meer informatie.

< Verhoorbijstand gewijzigd per 1 maart 2016 Deelnemingsvorm: medeplegen >