Donderdag 20 Februari 2020 23:06
Verruiming strafrechtelijke vervolging belastingadviseur van de baan - TaxLive | Oprichter abortusboot: 'Mijn hoop is dat abortus uit het strafrecht verdwijnt' - Parool.nl | Het strafrecht past niet, toch is vervolgen de enige optie - Trouw | Qatar neemt nepnieuws op in het strafrecht - Villamedia | Spanje wil uitgebreide herziening wetboek van strafrecht - InSpanje.nl | Rechter: Ook monteurs strafbaar bij tachofraude - TTM.nl | Rechtenstudenten stappen naar Onderwijsinspectie met klachten over mastervak Strafrecht - EM. Online | Strafrechttijdschrift maakt doorstart bij de Hoge Raad - Mr. Online | Aantal jongeren naar Halt steeg met 53 procent in Haarlemmermeer - HCNieuws | Wordt seks voor het huwelijk nu strafbaar in Indonesië? - NRC | Commissie zinspeelt op meineed tijdens verhoor imam Salam - Parool.nl | WODC zet in op cyber, gevangenissen en straf - Mr. Online | Brieven 19/2/2020 - NRC | 16:47 Knevelarij in toeslagenaffaire vraagt om strafvervolging ambtenaren - Het Financieele Dagblad | 'Als er geen excuses komen van de Jehovah's Getuigen, wordt het een andere discussie' - Trouw | Kan je ouders straffen voor asociaal gedrag van hun kinderen? - Omroep West | Ingeborg Jansen over Sylvana Simons-docu: 'Zitten paar onflatteuse scènes in' - RTV Rijnmond | Advocaten: 'Ouders messendragende kinderen niet straffen, maar helpen' - AD.nl | Ambtsmisdrijven en voorwaardelijk opzet - TaxLive | 'Het strafrecht werkt voor geen meter. Herstelrecht is veel effectiever' - Volkskrant | 'We hebben een zo dicht stelsel van regels geconstrueerd dat verandering lastig is' - De Limburger | Rechtbank weigert voorwaardelijke straf om te zetten: 'Dit verzet zich tegen ieders rechtvaardigheidsgevoel' - De Gelderlander | Celstraf voor uitbuiting verstandelijk beperkte vrouw - De Rechtspraak | Rechtspraak voorstander van afsplitsen vorderingen schadevergoedingen in strafrecht - De Rechtspraak | 'Geld afpakken kleine criminelen vaak contra-productief' - BNR Nieuwsradio | Dit zijn de regels over het terugstelen van je eigen fiets - indebuurt | 'Strafrecht wordt te weinig ingezet bij racisme in voetbal' - NRC | Elf jaar oud en op pad met 'n kapmes: zes vragen over steekincidenten onder jongeren en een mogelijk messenverbod - Dagblad van het Noorden | Een messenverbod voor minderjarigen, heeft dat zin? - Parool.nl | Studenten strafrecht: 'Moet ik dit werk wel willen?' - Parool.nl | Verbond: strafrecht niet nodig om verzekeringsfraude aan te pakken - Assurantie Magazine | Woede en angst in strafrecht, hoop en walging in civiel recht - Mr. Online | De privacy van slachtoffers wordt onnodig vaak geschonden - Trouw | Snelheidsduivel Steven Bergwijn voor de rechter - Telegraaf.nl | Moord op advocaat kroongetuige schokt strafrecht - Joop | Doe niet gemakzuchtig over waarheidsvinding in strafrecht - NRC | Versterking strafrechtelijke aanpak ondermijning | Nieuwsbericht - Rijksoverheid.nl | Juridische hulp nodig? LSLegal.online - ThePostOnline | Invoeren 'politiedelict' gaat geen verbetering brengen - Volkskrant | Schrijfster Miek Smilde uit Almelo verwerkte veertig jaar strafrecht in nieuwe roman - Tubantia | Jeroen Soeteman (NVSA): 'Politiek heeft het strafrecht in de verdomhoek gezet' - Mr. Online | 'Neem femicide op in het wetboek van strafrecht' - Joop | Rutte waarschuwt boeren: 'Houd je aan regels, anders geldt het strafrecht' - RTL Nieuws | De juristen een lesje leren - NRC | Sdu Scriptieprijs Strafrecht uitgereikt aan Isabelle Wilcke - Advocatie | In kliniek ging veel mis, maar volgens het strafrecht niet - NRC | Zorgfraude gebruikt voor financiering terrorisme, Kamer wil actie - NOS | Politie verijdelt plofkraak op supermarkt Smaragdplein; Twee minderjarigen opgepakt - De Utrechtse Internet Courant | 29 juli 2019 Fiscale boete niet altijd vrijwaring voor strafrechtelijke vervolging - Accountancy Vanmorgen | Advocaat Jan Nieboer: 'Voor iemand die nog nooit met strafrecht in aanraking is geweest, is dit zwaar' - RTV Noord | Plus Nederland Oplossing overbelasting strafrecht: 'deals met verdachten' - Parool.nl | Leidse docent strafrecht: 'Wet aanpak mensenhandel schiet tekort' - Leidsch Dagblad | Wat betekent de nieuwe rol van het slachtoffer voor het strafproces? - Mr. Online | Deze rechter wil het imago van de rechter als softie rechtzetten - Trouw | Strafrecht in India: verandert er eindelijk iets na de brutale moord op een achtjarig kind? - MO | 'De rechter ligt wakker van zijn dwaling' - Trouw | Gevorderd advocaat-stagiair/advocaat-medewerker strafrecht - Advocatie | Plus Nederland Kan een hersenscan de rechter helpen? - Parool.nl | Strafrecht is er voor iedereen - De Standaard | Russische overheid zet opnieuw het strafrecht in tegen oppositieleider Navalny - NRC | Filippijnse president Duterte versterkt zijn greep op het land: doodstraf en strafrecht voor kinderen - Trouw | 'De nadruk in de samenleving ligt op vergelding, daar luisteren we goed naar' - Trouw | Nieuwe wetten en regels in 2020 - Mr. Online | Mag een verdachte die zwijgt straks aan de hersenscan? - NRC | Mediation in strafzaken genomineerd voor Europese prijs - De Rechtspraak | Sociaal advocaten in staking tegen lage vergoeding: 'Zo gaat het systeem kapot' - RTL Z | Advocaat Feride staat geen kindermisbruikers bij: 'Dat is iets persoonlijks' - LINDA. | Boa's fulltime op handhaving 'succesvol' - Binnenlandsbestuur | Abortus verdwijnt in België uit het Wetboek van Strafrecht - Volkskrant | Prinsjesdag: het strafrecht uit het lood (STRIP) - Crimesite | Nieuws & Achtergrond Moet de maximumstraf voor doodslag omhoog? - Volkskrant | Kabinet-De Jong stopte Indische oorlogsmisdrijven in de strafrechtelijke doofpot - De Groene Amsterdammer | Meindert Fennema: Pedofielen verdienen onze bescherming - Joop | Familie Tine Nys wil tweede euthanasieproces - De Standaard | Rechtspraak: Taakstraf moet mogelijk blijven bij geweld tegen hulpverleners - De Rechtspraak | Als een zelfsturende Tesla een bekeuring krijgt, is de bon dan voor Elon Musk? - Trouw | Het OM is al langere tijd waarde aan het verliezen - NRC | "Strafrechtprofessionals zijn met elkaar verantwoordelijk voor het hele strafproces" - Mr. Online | Advocaat Pieter van der Kruijs stopt: 'Als het krom is, ga ik het niet recht lullen' - BD.nl | Ook op Bonaire, Sint-Eustatius en Saba is tbs-behandeling nog niet mogelijk - Caribisch Netwerk | Advies AG aan Hoge Raad: veroordelingen 'Context'-verdachten in stand laten - De Rechtspraak | Twentse advocaat staat jonge moordverdachten bij: 'Je bent soort maatschappelijk werker' - Tubantia | Kamer onderzoekt strafvervolging Menno Snel en ambtenaren - Trouw | Rechtbank Limburg opent loket om mensen met schulden te helpen. Nu maken hun beslissingen die soms alleen groter - Trouw | Ghosn ontvlucht Japanse rechter, die niet onfeilbaar is - NRC | Professor Strafrecht over veroordeling Catalaanse separatisten: 'Dit is nu eenmaal wat de rechtsregels voorschrijven' - De Morgen | 'Niemand kent het dossier dat wij in vijf jaar hebben opgebouwd' - NRC | '150 tot 200 mestzaken in de pijplijn bij OM' - Boerderij | Waarom is bij de verdachte uit Utrecht sprake van een terroristisch oogmerk? - Volkskrant | Landelijke FvD-kopstukken in Leeuwarden: 'Haatschool via strafrecht uitroken' - Leeuwarder Courant | Jonge verdachten liftdrama komen waarschijnlijk snel vrij | Fatale brand in flat - De Gelderlander | Strafrechtadvocaat vanuit sociale bevlogenheid: Pieter van der Kruijs stopt na 43 jaar - Advocatie | Minderjarige moordenaars zwaarder straffen? 'Zo komen we weer uit op de doodstraf' - AD.nl | Budget voor mediation in strafzaken is bijna op, landelijk coördinator luidt noodklok - Noordhollands Dagblad | Hoe het machinale strafrecht burger en staat uit elkaar drijft - NRC | Minister Dekker wil ontsnappen uit de gevangenis strafbaar stellen, strafrechtadvocaten kritisch - Volkskrant | Amsterdam Ex-directeur Slotervaart voor de strafrechter - Parool.nl | 'Een drugbeleid gestoeld op het strafrecht is niet alleen inefficiënt, het werkt ook contraproductief' - Knack | Misbruikdrama: sportwereld en strafrecht moeten samenwerken - EenVandaag | Afwijzing vordering TUL in 2 strafzaken - Rechtennieuws |

Deelnemingsvorm: medeplegen

De meeste strafbepalingen gaan uit van een dader die zelfstandig handelt. De aansprakelijkheid van deze dader is dan gebaseerd op zijn eigen gedragingen. Naast deze persoon zijn vaak ook andere personen in meer of mindere mate betrokken bij een strafbaar feit.

In dit blogbericht bespreek ik wat de deelnemingsvariant medeplegen precies is, niet te verwarren met medeplichtigheid . Dit probeer ik duidelijk te maken aan de hand van een voorbeeld uit de rechtspraak.

Wat is medeplegen?

Artikel 47 van het Wetboek van Strafrecht bepaalt dat als daders van een strafbaar feit worden gestraft zij die het feit plegen, doen plegen of medeplegen. Er is sprake van medeplegen in het geval dat twee of meer personen gezamenlijk een strafbaar feit plegen.

Vereisten:

Allereerst moet er dubbel opzet zijn, te weten

1.opzet op de bijdrage;

2.opzet op het strafbare feit.

De man die dus bijvoorbeeld onbedoeld in gezelschap een opmerking maakt over de slechte beveiliging van een bank is daarom niet aansprakelijk voor de overval op de bank als zonder zijn bedoeling (opzet) deze opmerking door de overvallers is gebruikt.

Het meest belangrijke criterium voor medeplegen is een bewuste en nauwe samenwerking door de plegers. Hierbij zijn de bewuste samenwerking en gezamenlijke uitvoering sleutelbegrippen.

Dit klinkt natuurlijk als een vaag criterium en  in de loop der jaren is in de rechtspraak steeds meer een verschuiving opgetreden, waarbij de nadruk is komen te liggen op bewuste samenwerking en  minder op  de gezamenlijke uitvoering. De criteria worden verder bepaald door het feit dat er afhankelijkheid moet bestaan tussen wat de hoofddader en wat de deelnemer doet: dit wordt ook wel het accessoriteitsvereiste genoemd. Dit heeft verschillende gevolgen, waarbij bijvoorbeeld te denken valt aan het strafbare feit waaraan iemand bij de totstandkoming heeft bijgedragen. Aan een voltooid misdrijf kan niet meer worden deelgenomen.

Overzichtsarrest Hoge Raad

In december 2014 heeft de Hoge Raad in een arrest een uitgebreid overzicht gegeven met  betrekking tot medeplegen.

De Hoge Raad stelt dat het Wetboek van Strafrecht diverse mogelijkheden biedt om iemand, ook als hij niet zelf de gehele delictsomschrijving vervult, onder specifieke voorwaarden wel als medepleger aan te merken. Het accent ligt daarbij op de samenwerking en minder op wie welke feitelijke handelingen heeft verricht. De Hoge Raad formuleert daarbij enkele aandachtspunten die enig houvast bieden met betrekking tot dit vraagstuk. In het nog recentere arrest van de Hoge raad 3 november 2015, ECLI:NL:HR:2015:3218 wordt nogmaals het verschil uitgelegd.

De kwalificatie medeplegen is slechts dan gerechtvaardigd als de bewezenverklaarde een bijdrage levert aan het delict van de verdachte die van voldoende gewicht is. Bij de beoordeling door de rechter of er sprake is van medeplegen kan de rechter de vereiste nauwe en bewuste samenwerking rekening houden met onder meer de intensiteit van de samenwerking, de onderlinge taakverdeling, de rol in de voorbereiding, de uitvoering of de afhandeling van het delict en het belang van de rol van de verdachte, diens aanwezigheid op belangrijke momenten en het zich niet terugtrekken op een daartoe geëigend tijdstip.

De bijdrage van de medepleger zal in de regel worden geleverd tijdens het begaan van het strafbare feit in de vorm van een gezamenlijke uitvoering van het feit. Maar de bijdrage kan ook zijn geleverd in de vorm van verscheidene gedragingen voor en/of tijdens en/of na het strafbare feit. Ook is niet uitgesloten dat de bijdrage in de hoofdzaak vóór het strafbare feit is geleverd.

Voorbeeld uit de jurisprudentie

Om een helder beeld te geven over medeplegen volgt er een voorbeeld uit de jurisprudentie. Een bekend arrest dat het leerstuk medeplegen beschrijft is het arrest Overval te Oirschot.

Arrest Overval te Oirschot

In dit arrest ging het om een zeer gewelddadige overval. Door middel van een ramkraak hadden de overvallers zichzelf toegang verschaft tot het gebouw. Eenmaal binnen hebben zij het postkantoor overvallen onder dreiging van vuurwapens. Vervolgens zijn zij op de vlucht geslagen voor de politie. Daarna zijn zij er in een tweede auto vandoor gegaan. Op een gegeven moment stapten de overvallers over in een derde auto. Die auto werd door de politie achtervolgd. De bankovervallers schoten vanuit de kofferbak vanuit deze vluchtauto met automatische vuurwapens op de achtervolgende politie. De politie bleef de overvallers achtervolgen. De overvallers besloten daarom om de snelweg te verlaten en ergens een zijstraat in te rijden. Vanuit deze zijstraat wachtten zij de politie op. Toen de politie deze zijstraat inreed hebben de overvallers de politie opnieuw beschoten. De politie heeft vanaf hier de achtervolging gestaakt. De verdachten zijn in een later stadium toch nog opgepakt. Het probleem bij dit arrest is dat in het postkantoor twee gewapende mannen met een bivakmuts zijn gezien en even later buiten het postkantoor drie personen die de vlucht namen. In de vluchtauto van waaruit het vuur werd geopend op de achtervolgende politie is een vierde persoon gezien. Het zit hem dus in die vierde persoon. Hij is de verdachte in deze zaak. Hij is enkel gezien bij het wegvluchten voor de politie en niet bij de overval zelf. De vier opgepakte verdachten beriepen zich allemaal op het zwijgrecht. Dat maakte de bewijslast van deze zaak een stuk moeilijker. Het Hof houdt de vierde persoon aansprakelijk voor medeplegen.

De vraag is of deze persoon die niet gezien is tijdens de overval wel strafrechtelijk aansprakelijk kan zijn voor de overval.

Oordeel Hoge Raad

De Hoge Raad oordeelt als volgt over de groep overvallers: “deze personen vormde met betrekking tot die feiten een zodanig hechte, intensief en planmatig nauw samenwerkende dadergroep, dat niet van belang is wie van die personen welke rol bij of rond het plegen van dier feiten heeft vervuld, doch elk van hen als medepleger van die feiten en mitsdien als dader dient te worden aangemerkt.”

De Hoge Raad oordeelde dus in die zaak dat de vierde persoon strafrechtelijk aansprakelijk was voor de overval en gezien kon worden als medepleger.

Het is echter de vraag of deze procedure heden tot dezelfde uitkomst zou leiden.

Contact met Kellermann Advocatuur

Bent u zelf verdachte in een strafzaak en heeft u een strafrecht advocaat nodig? Kellermann Advocatuur staat u graag bij in een nationale of internationale strafzaak. Neem contact met ons op voor meer informatie.

< Deelnemingsvormen: medeplichtigheid